بسم الله
 
EN

بازدیدها: 1,111

توارث مسلمان و کافر- قسمت سوم

  1397/5/22
قسمت قبلي

ارث بردن مرتد از کافر اصلي

چنانچه مورث کافر باشد و وارث مسلماني هم نداشته باشد وارثان کافر زماني از او ارث خواهند برد که مرتد نباشند بلکه در اصطلاح گفته مي شود کافر اصلي باشند بنابراين اگر وارث مرتد باشد از ارث مورث کافر محروم است. (93)

اهليت تمتع با زنده متولد شدن براي هر شخصي حاصل مي شود و تا زماني که شخص زنده است اهليت بهره مندي در او موجود است مثلا مي تواند مالک شود، تصرفات حقوقي در اموالش بنمايد همچنين از ترکه مورثان خود نيز استفاده کند، اما هرگاه شخصي بميرد مالکيت وتصرفاتش طبيعتا زايل مي گردد و از وي سلب مي شود. شخص مرتد نيز با اين که از لحاظ طبيعي به حيات خويش ادامه مي دهد اما از لحاظ ديني مرده فرض مي شود، همچنان که اگر وارثي قبل از فوت مورث خود بميرد از ارث وي محروم مي شود. شخص مرتد هم که در زمان فوت مورث خود در حالت ارتداد به سر مي برده از نظر قانون مرده فرض مي شود و از ارث او بهره اي نخواهد داشت. در اين ميان فرقي بين مرتد فطري و ملي وجود ندارد، بنابراين وارث مرتد از ارث مورث کافر خود محروم است همچنان که از ارث مسلمان محروم مي باشد و حالت ارتداد مانع از ارث بردن او از کافر و مسلمان مي گردد. (94)

ميراث مرتد

چنانچه ميت مرتد باشد و وارث مسلماني داشته باشد ارث به مسلمان مي رسد در غير اين صورت دو قول بين فقهاي شيعه وجود دارد، در نظر مشهور ميراث مرتد به امام عليه السلام (حاکم اسلامي) مي رسد چه مرتد ملي باشد و چه مرتد فطري، و به اولاد کافرش چيزي از ترکه تعلق نمي گيرد. (95)

بر اين نظر علاوه بر رواياتي که در اين باب آمده است (96) در قول ديگر بين مرتد ملي و فطري فرق قائل شده و گفته اند ميراث مرتد ملي با نبودن ورثه مسلمان به ورثه کافر او مي رسد. (97)

عمده دليل اين قول برخي از رواياتي است که وارد شده از جمله روايت زير:

محمدبن احمدبن يحيي عن يعقوب بن يزيد عن ابن ابي عمير عن ابراهيم بن عبدالحميد عن رجل قال: قلت: لابي عبدالله عليه السلام نصراني اسلم ثم رجع الي النصرانية ثم مات قال: ميراثه لولده النصاري. ومسلم تنصر ثم مات قال: ميراثه لولده المسلمين. (98)

راوي گويد به امام صادق عليه السلام عرض کردم، از فرد مسيحي که مسلمان مي شود سپس به مسيحيت برمي گردد و پس از آن مي ميرد. امام عليه السلام فرمودند: ترکه او به فرزندان نصارايش مي رسد، و مسلماني که نصراني شود و پس از آن بميرد: امام عليه السلام فرمودند: ميراث او به اولاد مسلمانش مي رسد.

همچنين در مفتاح الکرامه عاملي (ره) آمده است: ابوعلي طبرسي از قول ابن فضال و ابن يحيي به نقل از امام صادق عليه السلام همين روايت را ذکر کرده است. (99)

و ليکن اين حديث را شيخ طوسي در نهايه از آن جهت که ارث بردن ورثه کفار از مرتد موافق قول عامه مي باشد حمل بر تقيه کرده و اعتبار فقهي براي آن قايل نشده است. (100)

از طرفي برخي بيان داشتند اساسا اين روايت مرسل است و لذا ضعيف شمرده مي شود. (