بسم الله
 
EN

بازدیدها: 1,033

دولتي که برجام را نقض کرده، چگونه توقع مذاکره دارد؟

  1397/3/31
خلاصه: وزير امور خارجه ايران در مقاله‌اي در پاسخ به همتاي آمريکايي خود نوشت: دولتي که برجام را زيرپا گذاشته، چگونه مي‌تواند توقع داشته باشد که دوباره با آن دولت مذاکره شود؟

به گزارش خبرگزاري تسنيم، محمد جواد ظريف، وزير امور خارجه ايران در پاسخ به اظهارات و شروط وزير خارجه آمريکا براي جمهوري اسلامي ايران مقاله‌اي را تحت عنوان "سياست خارجي آمريکا در بحران" نوشته است که متن کامل آن به شرح زير است:

باسمه تعالي

سياست خارجي آمريکا در بحران

دکتر محمدجواد ظريف

برنامه جامع اقدام مشترک (برجام) در مورد برنامه هسته اي ايران پس از توافق‌نامه مشارکت تجاري در حوزه  اقيانوس آرام و معاهده آب و هوايي پاريس،  سومين توافق بين المللي است که دولت امريکا از آن خارج شده است.  اين دولت با اقدامات خود همچنين بسياري از توافقات ديگر مانند نفتا، نظام تجارت آزاد و بخش هايي از سيستم ملل متحد را به مخاطره انداخته و لطمه بزرگي به چندجانبه گرايي و دورنماي حل اختلافات از طرق ديپلماتيک زده است.

خروج آمريکا از برجام و بازگرداندن يکجانبه و غيرقانوني تحريم هاي هسته اي[1] در 18 ارديبهشت 1397 حتي برخلاف نظر مردم آمريکا[2]، در واقع نقطه اوج بد عهدي ها و نقض مکرر اين توافق توسط دولت آمريکا بود، درحالي که آژانس بين المللي انرژي به عنوان تنها نهاد تخصصي ذيصلاح بين المللي به طور مکرر پايبندي جمهوري اسلامي ايران به تعهدات اش وفق برجام را تائيد نموده است.[3] تصميم آمريکا با اعتراض جامعه بين المللي و حتي شرکاي نزديک اين کشور همانند اتحاديه اروپا[4]، انگليس[5]، فرانسه[6] و آلمان مواجه شد.

وزيرخارجه جديد امريکا نيز در تاريخ 31 ارديبهشت 1397 در سخناني بي‌اساس، توهين آميز و مداخله گرانه، خواسته ها و تهديداتي را در ارتباط با ايران مطرح کرد[7] که در تعارض آشکار با هنجارهاي شناخته شده بين المللي و در مغايرت کامل با حقوق بين الملل و رفتار متمدنانه است. اين سخنراني قبل از هر چيز واکنشي انفعالي از جانب دولت آمريکا در برابر  مخالفت يکپارچه جامعه بين المللي با تلاش واشنگتن براي نابودي برجام و انزواي ناشي از آن  بود.  آقاي پامپئو در اين سخنراني در واقع کوشيد تا  اقدام آمريکا به خروج از توافق چند جانبه برجام را توجيه و اذهان عمومي بين المللي را  از اين اقدام غيرقانوني و نقض قطعنامه 2231 شوراي امنيت ملل متحد[8]  که متن آن توسط دولت امريکا پيشنهاد و به اتفاق آرا تصويب شده بود،  منحرف کند. به‌ويژه پيش شرط هاي 12 گانه مطرح شده در اين سخنراني از آن جهت مضحک بود که آمريکا خود به خاطر تکروي و تلاش در جهت تضعيف چندجانبه گرايي در انزوا قرار گرفته است. بي دليل نبود که اين سخنراني و سخنراني رئيس جمهوري امريکا با برخورد منفي و بي اعتنايي جامعه بين المللي حتي دوستان آمريکا مواجه شد و تنها معدودي از اقمار آمريکا در منطقه ما از آن حمايت کردند.[9]

ترديد دارم که اگر وزيرخارجه امريکا اندک اطلاعاتي در مورد تاريخ و فرهنگ ايران و مبارزات تاريخي مردم ايران براي استقلال و آزادي  داشت و مي دانست که  برخلاف برخي از متحدين منطقه‌اي آمريکا، نظام سياسي ايران نظامي مبتني بر يک انقلاب مردمي و خواست و اراده مردم است، چنين سخناني را بر زبان مي راند. او بايد دريابد که يکي از آرمانهاي بزرگ مردم ايران پايان دادن به مداخلات بيگانگان در ايران بوده است که طي 25 سال پس از کودتاي 1332 به اوج خود رسيده بود.  او بايد بداند که مردم ايران در طول چهار دهه گذشته در مقابل  تجاوزها و فشارهاي گوناگون امريکا، از جمله تلاش براي کودتا و مداخله نظامي، حمايت از متجاوز در جنگ تحميلي و اعمال تحريم‌هاي يک جانبه و تعميم فراملي آنها و حتي سرنگوني يک هواپيماي مسافري ايراني و ...، سرافرازانه ايستاده اند. مردم ايران هيچگاه اين واقعيات را فراموش نمي‌کنند.

بزرگترين پشتوانه نظام سياسي ايران مردم آزاده و صلح طلب آن است؛ مردمي که ضمن پذيرش تعامل سازنده با دنيا بر اساس احترام متقابل،  آماده مقاومت در برابر زورگويي و زياده‌خواهي و دفاع يک صدا و يک‌پارچه از استقلال و سربلندي خود هستند. تاريخ گواه است که مهاجمين به اين سرزمين کهن و متمدن همگي همچون صدام و حاميانش به سرنوشت ذلت باري دچار شدند، و ايران همچنان سربلند و سرافراز و اميدوار به آينده روشن خود به راهش ادامه داده است.

متأسفانه، در يک سال ونيم گذشته سياست خارجي امريکا – البته اگر سياستي وجود داشته باشد[10]- ازجمله سياست اين کشور در قبال جمهوري اسلامي ايران  مبتني بر انگاره‌هاي بي‌پايه و اوهام بوده است.  ضمن رد اتهامات بي‌پايه و مستمر رييس‌جمهور و وزير امور خارجه آمريکا، که مداخله آشکار در امور داخلي ايران و تهديد غيرقانوني يک عضو ملل متحد در مغايرت آشکار با تعهدات بين‌المللي آمريکا مطابق منشور ملل متحد، عهدنامه 1334[11] و بيانيه الجزاير 1359[12]  است،  توجه سردمداران دولت ايالات متحده آمريکا را به برخي جنبه هاي  سياست خارجي آن دولت  که براي تمامي جامعه جهاني خسارت بار است، جلب مي‌کنم:

رفتار و تصميمات دفعتي و بي‌منطق رئيس جمهور آمريکا و تلاش اطرافيان او براي يافتن توجيهات و بهانه هايي براي قانع کردن مخاطبان داخلي و خارجي متاسفانه به وجه بارز روند تصميم گيري در واشنگتن طي 17 ماه گذشته تبديل شده است. اين گونه تصميم گيريها و توضيحات نسنجيده و عجولانه براي توجيه آنها معمولا  موجب تناقض‌گويي و اقدامات متضاد مي‌شود.  به عنوان مثال، آقاي پامپئو يکبار در جلسه استماع کنگره - درحالي که هنوز رئيس سازمان سيا بود- در پاسخ به پرسش نمايندگان مؤکدا گفت: «ايران برجام را نقض نکرده است»[13] اما پس از  تصميم رئيس جمهوري امريکا به خروج از برجام، در سخنراني 31 ارديبهشت ، بر خلاف گفته پيشين خود و نظرات تخصصي آژانس بين المللي انرژي هسته‌اي اظهارداشت که، «ايران برجام را نقض کرده است.» [14]
اغراق نيست اگر گفته شود که ابعادي از سياست خارجي آمريکا طي اين مدت به حراج گذاشته شده است؛ يعني چيزي بسيار فراتر از لابي گري معمول.  به عنوان مثال، تاکنون هرگز سابقه نداشته که يک رئيس جمهور آمريکا کشوري را که در طول مبارزات انتخاباتي بارها "فناتيک و حامي تروريست" خوانده بود[15]، به عنوان مقصد اولين سفر خارجي خود برگزيند[16] و يا علنا ابعادي از سياست خارجي آمريکا را مشروط و موکول به خريد سلاح و ديگر اقلام توسط اين يا آن کشور نمايد[17].  حتي برخي گزارش‌ها نشان مي‌دهد که در مواردي منافع صرفا مادي و غالبا نامشروع مبناي عمل سياست خارجي آمريکا قرار گرفته است[18]. 
بي اعتنايي به قوانين و مقررات بين‌المللي و تلاش براي تخريب هرگونه قانونمندي در نظام بين‌المللي يکي ديگر از وجوه بارز سياست خارجي دولت کنوني آمريکا است. تا آنجا که حتي مطابق گزارشهاي خبري، نمايندگان آمريکا در جريان مذاکره بر سر بيانيه نشست گروه 7 در کانادا، با ذکر عبارتي مبني بر لزوم اعتلاي "نظم بين‌المللي مبتني بر قانون"  مخالفت کرده بودند. [19] دولت ترامپ اين رويه مخرب خود را با نفي اصل بنيادي "وفا به عهد" آغاز کرد. خروج آمريکا از شماري از توافقات بين‌المللي و به مخاطره انداختن شماري ديگر از آنها، و اقداماتي که بر عليه سازمان‌هاي بين‌المللي در دست انجام دارد، نمونه‌هايي از اقدامات مخربي است که تا کنون توسط آن دولت انجام شده و متاسفانه دورنماي نظم بين‌المللي را تيره کرده است. بديهي است ادامه چنين سياست‌هايي مي تواند ثبات جامعه بين‌المللي را به خطر بياندازد و دولت آمريکا را در وضعيت يک "ياغي بين‌المللي" [20]قرار دهد. 
خيال‌پردازي و تکيه بر موهومات وجه ديگر سياست خارجي دولت آمريکا است. اين گونه برخورد آمريکا در سياست خارجي به‌ويژه در ارتباط با منطقه غرب آسيا نمود داشته است. اقدامات غيرقانوني و خطرناک امريکا در مورد قدس شريف، حمايت چشم بسته از اقدامات سبعانه رژيم صهيونيستي در غزه و حمله هوايي وموشکي به مناطقي  در سوريه  از وجوه بارز چنين سياست غير اصولي است. 
 اظهارات 31 ارديبهشت آقاي پامپئو اوج توهم مقامات دولت کنوني آمريکا در مورد منطقه ما است. وزير امور خارجه ايالات متحده در حالي براي مذاکره و تفاهم با جمهوري اسلامي ايران  شرط تعيين مي‌کند که جامعه بين‌المللي نسبت به اصل امکان مذاکره و تفاهم با دولت کنوني ايالات متحده براي هر موضوعي ترديد جدي دارد.  دولتي که برجام را که نتيجه صدها ساعت مذاکره دوجانبه و چندجانبه با حضور عالي‌ترين مقامات ايالات متحده است و به وسيله شوراي امنيت ملل متحد که آمريکا عضو دائم آن است در قطعنامه‌اي به پيشنهاد خود آن دولت و تصويب تمامي اعضاي شوراي امنيت به يک تعهد بين‌المللي طبق اصل 25 منشور ملل متحد تبديل شده است را زيرپا گذاشته، چگونه مي‌تواند توقع داشته باشد که دوباره با آن دولت مذاکره شود؟ اقدامات و اظهارات اخير رييس جمهور آمريکا حتي بهانه مضحک مجاز بودن خروج از برجام به دليل مذاکره و تفاهم توسط دولت قبلي آمريکا  را هم باطل نموده و نشان داده که به فاصله چندساعت توافق شخص رييس جمهور را هم زيرپا مي‌گذارد. اقدام رييس جمهور آمريکا براي خروج از بيانيه اجلاس گروه هفت[21] يک نمونه روشن از اين روش رفتاري قانون گريز است.  اظهارات رييس جمهور آمريکا در مصاحبه مطبوعاتي بلافاصله پس از ديدار با رهبر کره شمالي نمونه ديگري از رفتار يک دولت خطرناک و غيرعقلاني است.  آيا وزير امور خارجه آمريکا توقع  دارد که جمهوري اسلامي  ايران با دولتي مذاکره کند که رييس آن دولت اعلام مي‌کند «در صورتي‌که شش ماه ديگر متوجه شوم که اشتباه کرده‌ام بهانه‌اي پيدا مي‌کنم»؟[22] آيا چنين دولتي مي‌تواند براي ايران شرط قرار دهد و جاي شاکي  و متشاکي را عوض نمايد؟  ايشان فراموش کرده که اين دولت کنوني آمريکا است که بايد نشان دهد حرف و امضايش اعتبار دارد ونه طرفي که که به تعهدات بين‌المللي و قول خود پايبند بوده است.  واقعيت اين است که اين دولت‌هاي آمريکا در 7 دهه گذشته‌اند که مي‌بايد به خاطر بي‌اعتنايي به قوانين بين‌المللي و نقض فاحش توافقات دوجانبه و چندجانبه با ايران پاسخگو باشند. فهرست کوتاهي از مطالبات به حق مردم و دولت ايران از دولت ايالات متحده آمريکا مي تواند حداقل شامل موارد زير باشد: 

دولت آمريکا بايد به استقلال و حق حاکميت ملي ايران احترام بگذارد و تضمين دهد بر اساس تعهدات اين کشور در عهدنامه 1359 الجزاير به مداخلات خود در ايران خاتمه خواهد داد[23].
دولت آمريکا بايد تهديد و استفاده از زور به عنوان يک ابزار سياست خارجي عليه جمهوري اسلامي ايران و ساير کشورها را که با اصول آمره حقوق بين‌الملل و منشور ملل متحد در تضاد بوده و باعث خسارات فراوان به مردم جهان، منطقه ما و مردم آمريکا شده است رسماً کنار بگذارد.
دولت آمريکا بايد به مصونيت دولت جمهوري اسلامي ايران که از اصول اساسي حقوق بين الملل بشمار مي آيد احترام گذارد[24] و ضمن الغاي احکام خودسرانه و غيرقانوني صادره قبلي از به اجرا گذاردن آنها در آمريکا و ساير کشورها خودداري نمايد.
دولت آمريکا بايد اقدامات غيرقانوني خود عليه مردم ايران در طول دهه‌هاي گذشته شامل موارد ذيل را پذيرفته، خسارات وارده به مردم ايران را جبران نموده و به صورت قابل راستي آزمايي اطمينان دهد که از ادامه و تکرار آنها خودداري خواهد نمود:
نقش در کودتاي 28 مرداد 1332[25] که منجر به سقوط دولت مردمي و قانوني ايران شد و خسارات و زيان هاي عظيمي به ملت ايران بابت استمرار 25 ساله دولت خودکامه کودتايي وارد نمود[26].
ضبط و مصادره غير قانوني ده‌ها ميليارد دلار اموال و دارايي هاي ملت ايران که پس از پيروزي انقلاب اسلامي در سال 1357 در امريکا مسدود شده[27]  و يا در طول ساليان گذشته به بهانه‌هاي واهي به صورت غيرقانوني مصادره شده است[28][29]
تجاوز نظامي به خاک ايران در سال 1359[30] و نقض صريح و آشکار حق حاکميت و تماميت ارضي ايران
کمک هاي بي‌دريغ نظامي، تسليحاتي و اطلاعاتي به ديکتاتور معدوم عراق (صدام)[31] در جنگ تحميلي 8 ساله عليه مردم ايران[32]
نقش مستقيم در درد و رنج سه دهه‌اي خيل عظيم ايرانيان مجروح شده توسط  سلاح هاي شيميايي عراق که اجزاء آن توسط امريکا[33] و متحدين غربي‌اش در اختيار صدام[34] گذاشته شده بود[35]
ساقط نمودن هواپيماي مسافربري ايران توسط ناو وينسنز در تيرماه 1367 که به کشته شدن بيش از 290 مسافر و خدمه بي‌گناه غيرنظامي انجاميد[36]، و اعطاي مدال به فرمانده ناو[37]
حملات مکرر به سکوهاي نفتي ايران در بهار سال 1367 [38].
تهمت‌ها و ناسزاگويي‌هاي مستمر و بي‌پايه به ملت شريف ايران  نظير  نام بردن از ملت ايران به عنوان «ملت ياغي و مجرم»[39]،  و «ملت تروريست»[40] و عضو «محور شرارت»،[41]
قراردادن غيرقانوني، نژادپرستانه و بي‌دليل مسلمانان، از جمله شهروندان ايران در فهرست افرادي که ورودشان به آمريکا ممنوع است.[42] ايرانيان در زمره موفق‌ترين، فرهيخته‌ترين و قانونمندترين گروه مهاجر در آمريکا بوده و خدمات فراواني به جامعه خود کرده‌اند و اکنون از ديدار اقوام خود، حتي  مادر بزرگ‌ها و پدر‌بزرگ‌هاي خود محرومند.
پناه دادن به افراد مروج خشونت عليه ايران در آمريکا و حمايت از گروه‌هاي تبهکار شبه نظامي و سازمان‌هاي تروريستي[43] که برخي از آنها سال‌ها در فهرست گروه‌هاي تروريستي دولت آمريکا قرار داشته و با تلاش لابي‌هاي جنگ افروزان و حقوق‌بگيران اين سازمان‌ها[44]- که برخي از آنها امروز در زمره مسئولين تراز اول دولت کنوني آمريکا قرار دارند[45] --  از اين فهرست خارج گرديدهاند
کمک به سازمان اطلاعاتي رژيم صهيونيستي (موساد)[46] براي اقدامات تروريستي که منجر به شهادت دانشمندان هسته‌اي ايران شد[47]
خرابکاري در برنامه هسته اي ايران از طريق جنگ هاي سايبري[48]  
تلاش براي جعل اسناد و اغواي جامعه بين المللي[49] و ترويج بحران ساختگي[50]
دولت امريکا بايد سياست‌هاي تجاوزکارانه تجاوز مستمر اقتصادي خود در 4 دهه گذشته عليه مردم ايران  را متوقف نموده، تحريم‌هاي ظالمانه و گسترده مستقيم و فرامرزي عليه ايران را باطل کرده و صدها لايحه و فرمان اجرايي[51] جهت مانع تراشي در مسير طبيعي توسعه در ايران که نقض صريح و آشکار حقوق بين الملل و معاهدات لازم الاجرا[52] است و از سوي همگان محکوم گرديده است[53] را فورا متوقف نموده و خسارات عظيم وارده بر ملت و اقتصاد ايران را جبران نمايد.
دولت آمريکا بايد فوراً بدعهدي‌ها و نقض صريح برجام [54] که صدها ميليارد دلار خسارت مستقيم و غيرمستقيم ناشي از جلوگيري از تجارت با ايران و سرمايه‌گذاري در ايران وارد کرده است را متوقف نموده، خسارات مردم ايران را جبران نمايد و به صورت قابل راستي‌آزمايي متعهد شود که بدون هيچ قيد و شرط کليه تعهدات خود در برجام را اجرا نموده و بر اساس مفاد برجام از هر اقدامي  که مانع عادي شدن روابط اقتصادي با ايران شود خودداري خواهد کرد.
دولت امريکا بايد همه شهروندان ايراني و غير ايراني  که به دليل اتهامات جعلي و ساختگي[55] نقض تحريم هاي ايران در آمريکا در زندان به سر مي‌برند و يا با فشارهاي غيرقانوني دولت آمريکا توسط ساير دولت‌ها براي استرداد به آمريکا دستگير شده و تحت سخت‌ترين شرايط در بازداشت غيرقانوني به سر مي برند[56] را فوراً آزاد نموده، خسارت‌هاي وارده به آنها – شامل بانوي باردار[57]، افراد سالخورده و بيمار که حتي برخي از آنها در زندان جانشان را از دست داده‌اند[58] -- و خانواده‌هايشان را جبران نمايد.
دولت امريکا بايد عواقب لشکر کشي تجاوزکارانه و مداخله جويانه به منطقه از جمله عراق[59]، افغانستان و نيز خليج فارس را پذيرفته،[60] نيروهاي خود را از منطقه خارج نموده و به مداخله در امور منطقه خاتمه دهد.
دولت آمريکا بايد به سياست‌ها و اقداماتي که به ايجاد گروه  تروريستي و ضد انساني داعش و ساير گروه‌هاي افراطي منجر شد پايان داده و متحدين منطقه‌اي خود را وادار نمايد که  حمايت‌هاي مالي، تسليحاتي و سياسي از گروه‌هاي افراطي در منطقه و جهان را به صورت قابل راستي‌آزمايي متوقف کنند.[61]
دولت امريکا بايد از تامين سلاح براي طرف متجاوز در يمن و مشارکت در حملات مکرر به مردم مظلوم يمن[62] و قتل و کشتار هزاران نفر و تخريب کشور دست بردارد[63] و متحدان خود را وادار به پايان تجاوز عليه مردم يمن و جبران خسارات وارده نمايد.
دولت امريکا بايد با احترام به حقوق و قوانين بين‌المللي، حمايت بي‌حد و مرز خود از رژيم صهيونيستي[64] را متوقف نموده، سياست آپارتايد و نقض مداوم حقوق‌بشر توسط آن رژيم را محکوم نموده و از حقوق مردم فلسطين به ويژه حق تعيين سرنوشت و ايجاد دولت مستقل فلسطيني به پايتختي قدس شريف عملاً حمايت نمايد.
دولت آمريکا بايد فروش ساليانه صدها ميليارد دلار سلاح‌هاي مرگ‌بار[65] – و نه زيبا – به مناطق بحراني جهان و به ويژه منطقه غرب آسيا را متوقف ساخته[66] و بجاي اين‌که مناطق بحراني را به انبار باروت تبديل کند[67]، اجازه دهد اين مبالغ هنگفت براي توسعه کشورها و فقرزدايي جهاني بکار رود که تنها کسري از هزينه‌هاي خريد سلاح مشتريان آمريکا مي‌تواند به رفع گرسنگي و فقر مطلق، تأمين آب آشاميدني سالم، مبارزه با بيماري و ... در تمام جهان بيانجامد[68].
دولت آمريکا بايد از مخالفت با خواست 5 دهه جامعه بين‌المللي براي ايجاد منطقه عاري از سلاح کشتار جمعي در خاورميانه[69] دست برداشته، رژيم اشغالگر و متجاوز صهيونيستي را وادار به خلع سلاح اتمي کرده و بزرگترين خطر واقعي براي صلح و امنيت منطقه‌اي و جهاني يعني قرار داشتن مخرب‌ترين سلاح‌ها در اختيار متجاوزترين و جنگ‌افروزترين رژيم در تاريخ معاصر را خاتمه دهد.
دولت آمريکا بايد تکيه بيشتر بر سلاح‌هاي هسته‌اي و دکترين تهديد به استفاده از اين سلاح‌هاي غيرانساني در برابر خطرات غير هسته‌اي[70]را که نقض صريح تعهدات آن کشور طبق ماده 6 معاهده منع گسترش سلاح‌هاي هسته‌اي، راي مشورتي ديوان بين‌المللي دادگستري،[71] بيانيه اجلاس بازنگري و تمديد معاهده منع گسترش سلاح‌هاي هسته‌اي سال 1374 و قطعنامه شماره 984 شوراي امنيت است متوقف نموده و به وظيفه اخلاقي، قانوني و امنيتي خود براي خلع سلاح کامل هسته‌اي که خواسته اکثريت قريب به اتفاق اعضاي ملل متحد و حتي وزراي خارجه سابق خود آمريکا[72] و يقينا تمامي آحاد مردمان کره زمين است عمل نموده و به عنوان تنها کشوري که ننگ استفاده از سلاح هسته‌اي را در تاريخ به نام خود ثبت نموده است، بشريت را از کابوس شوم هولوکاست جهاني هسته‌اي و امنيت موهومي که بر اساس نابودي قطعي متقابل بنا شده رها کند.
دولت آمريکا بايد به تمامي طرف‌هاي قراردادي خود و به جامعه بين‌المللي تعهد دهد که اصل وفاي به عهد که مهمترين قاعده حقوق بين‌الملل و بنيان روابط متمدنانه بشري است را رعايت نموده و دکترين خطرناک استفاده ابزاري از حقوق بين‌الملل و سازمان‌هاي بين‌المللي تنها به‌عنوان «يکي از ابزارها در جعبه ابزار ايالات متحده»[73] را به صورت رسمي و مهم‌تر از آن در عمل خاتمه دهد.
سياست‌هاي پيش‌گفته دولت ايالات متحده نه تنها نمونه‌اي از دلايل بي‌اعتمادي مردم ايران به دولت آمريکا است بلکه از علل مهم و بنيادين بي‌عدالتي، خشونت، تروريزم، جنگ و ناامني در جهان و به ويژه در منطقه غرب آسيا است.  اين سياست‌ها جز هزينه سنگين مالي و جاني و انزواي جدي[74] در افکار عمومي اکثريت قريب به اتفاق کشورهاي جهان[75] حاصلي براي مردم شريف و متمدن آمريکا نداشته و تنها سود آن به معدودي توليدکنندگان سلاح‌هاي مرگ‌بار رسيده است. چنانچه دولت ايالات متحده اين شجاعت را داشته باشد که بخاطر امنيت و رفاه مردم خود و ساير ملل جهان اين سياست‌ها را به صورت رسمي و در عمل کنار بگذارد، انزواي بين‌المللي آمريکا خاتمه يافته، تصوير جديدي از آمريکا در ايران و جهان شکل گرفته و شرايط براي حرکت مشترک به‌سوي امنيت، آرامش و توسعه فراگير و پايدار مهيا مي‌شود.

بايد اذعان کنيم که متاسفانه چنين دورنمايي از تغيير رفتار ايالات متحده در شرايط کنوني واقع‌بينانه نيست.  لذا جمهوري اسلامي ايران در سطح جهاني همواره در جهت ترويج فراگيري، چندجانبه‌گرايي، گفتگو، احترام به حاکميت قانون و خلع سلاح هسته‌اي از طريق ارائه ابتکارهايي همچون «گفتگوي تمدن‌ها»[76] و «جهان عليه خشونت و افراطي‌گري»[77] و مشارکت فعال در تلاش‌هاي جهاني براي دستيابي به خلع سلاح هسته‌اي[78] و نظم بين‌الملل مبتني بر قانون کوشيده است[79]. ما همچنين راهکارهاي عملي  براي حل سياسي بحران‌هاي سوريه[80] و يمن[81] از روزهاي آغازين اين بحران‌ها ارائه نموده و در ابتکارهاي جدي سياسي مشارکت فعال داشته‌ايم ولي متأسفانه ايالات متحده در همه اين بحران‌ها از متجاوزين و تروريست‌ها حمايت کرده است. همچنين به دنبال خروج آمريکا از برجام، ما تلاش صادقانه را با اعضاي باقي‌مانده برجام براي حفظ اين دستاورد جهاني مهم ديپلماسي انجام داده‌ايم[82] و هنوز در ادامه اين مسير هستيم.

در سطح ملي و در طول 4 دهه گذشته امنيت و ثبات خود را از توانايي‌هاي ذاتي داخلي و با اتکا به مردم بزرگ و دلاور ايران و نه با اتکا به حمايت و يا وابستگي به دولت‌هاي خارجي تضمين نموده و عليرغم همه فشارهاي خارجي و کمترين هزينه تسليحاتي در منطقه،[83] هر روز قدرتمندتر، باثبات‌تر و پيشرفته‌تر شده است. 

در سطح منطقه‌اي بر خلاف آمريکا و سياست خارجي آن، ايران بر اساس قانون اساسي خود با هرگونه سلطه‌گري و سلطه پذيري مخالف است[84] و براين باور است که دوران سلطه جهاني و منطقه‌اي به‌سر آمده است و تلاش در اين مسير براي هر قدرتي بيهوده است.[85] کشورهاي منطقه‌ما بايد بجاي پذيرش سلطه خارجي و يا تلاش براي سلطه بر همسايگان، به دنبال ايجاد منطقه‌اي قوي‌تر، پيش‌رفته‌تر و با ثبات‌تر باشيم[86]. ما در ايران امنيت و پيشرفت خود را در امينت و ثبات همسايگان و منطقه خود مي‌بينيم.[87] ما با همسايگان‌مان تاريخ مشترک، فرهنگ مشترک و چالش‌ها و فرصت‌هاي جداناشدني از يکديگر داريم و تنها در پرتو امنيت و آرامش داخلي و بين‌المللي يکديگر مي‌‌توانيم طعم شيرين امنيت و آرامش توسعه را به مردمان خود بچشانيم.  از ديگر کشورهاي منطقه نيز انتظار داريم رويکرد مشابهي داشته و بجاي دکترين تجربه شده و شکست خورده «خريد و برون‌سپاري امنيت»[88] به گفتگو، درک مشترک، اعتمادسازي، تشريک مساعي و همکاري با همسايگان متمرکز شوند.

جمهوري اسلامي ايران بهترين راه براي حل بحران‌هاي منطقه‌اي و دستيابي به منطقه قوي‌تر را تشکيل «مجمع گفتگوي منطقه‌اي در خليج فارس» مي داند[89] تا بر مبناي اصول مشترک همچون برابري حق حاکميت ملي کشورها، پرهيز از تهديد و توسل به زور، حل مسالمت آميز مناقشات، احترام به تماميت ارضي کشورها، خدشه ناپذيري مرزهاي بين‌المللي، عدم مداخله در امور داخلي کشورها و احترام به حق تعيين سرنوشت کشورها، اقدامات اعتمادساز براي نزديک کردن کشورهاي منطقه را آغاز نموده و با ايجاد درک  مشترک پيرامون تهديدات و فرصت‌هاي منطقه‌اي و جهاني به هدف دستيابي به پيمان عدم تعرض و ايجاد سازوکارهاي مشترک همکاري منطقه‌اي دست يابد. ما به جد باور داريم که منطقه ما -- به عنوان واراثان غني‌ترين تمدني که جهان به خود ديده است --   بايد با اقتدار مسايل خود را به دست خود و بدون دخالت و يا وابستگي به بيگانگان -- که جز هزينه سنگين براي عزت مشترک و توسعه آينده ما نتيجه‌اي ندارد -- حل و فصل نموده و آينده بهتري را براي فرزندان خود رقم بزنيم. 

[1]https://www.whitehouse.gov/presidential-actions/ceasing-u-s-participation-jcpoa-taking-additional-action-counter-irans-malign-influence-deny-iran-paths-nuclear-weapon/

[2]https://edition.cnn.com/2018/05/08/politics/poll-iran-agreement/index.html

[3] IAEA in its report of 24 May, IAEA has concluded that “continues to verify the non-diversion of declared material at the nuclear facilities and locations outside facilities where nuclear material is customarily used(LOFs) declared by Iran under its Safeguards Agreement” and “since Implementation Day, the Agency has been verifying and monitoring the implementation by Iran of its nuclear-related commitments under the JCPOA.” 

https://www.iaea.org/newscenter/focus/iran/iaea-and-iran-iaea-reports

[4]https://eeas.europa.eu/headquarters/headquarters-homepage/44238/remarks-hrvp-mogherini-statement-us-president-trump-regarding-iran-nuclear-deal-jcpoa_en

[5]https://www.gov.uk/government/news/joint-statement-from-prime-minister-may-chancellor-merkel-and-president-macron-following-president-trumps-statement-on-iran

[6]https://www.diplomatie.gouv.fr/en/french-foreign-policy/disarmament-and-non-proliferation/events/article/jcpoa-joint-statement-by-france-the-united-kingdom-and-germany-08-05-18

[7]https://www.state.gov/secretary/remarks/2018/05/282301.htm

[8].  The Security Council in the resolution 2231 (2015) has urged the full implementation of the JCPOA and has called upon all UN Member States, including the United States to “refrain from actions that undermine implementation of commitments under the JCPOA”.  http://undocs.org/S/RES/2231(2015)

[9]http://www.newsweek.com/trumps-iran-deal-announcement-could-leave-us-isolated-and-allies-trouble-916023

[10]https://www.washingtonpost.com/news/josh-rogin/wp/2018/05/21/pompeos-iran-strategy-speech-lacked-a-real-strategy/?utm_term=.9789576593c4

[11] According to Treaty of Amity of 1955, the United States is obliged not to impose sanctions against Iran and Iranians peoples. For instance, Article IV of this Treaty is obliging the United States “at all times accord fair and equitable treatment to the Iranian nationals and companies” and “refrain from applying unreasonable or discriminatory measures that would impair Iranians legally acquired rights and interests”. Furthermore, Article X is prescribing that “Between the territories of the United States and Iran “shall be freedom of commerce and navigation.”

https://treaties.un.org/Pages/showDetails.aspx?objid=0800000280142196

[12] .  In the Algeria Declaration of 1981, “The United States pledged that it is and from now on will be the policy of the United States not to intervene, directly or indirectly, politically or militarily, in Iran's internal affairs.”

 https://iusct.net/Pages/Public/A-Documents.aspx 

[13]https://www.foreign.senate.gov/hearings/nomination-041218

[14]https://www.state.gov/secretary/remarks/2018/05/282301.htm

[15]https://www.politico.com/story/2016/10/full-transcript-third-2016-presidential-debate-230063

[16]https://lobelog.com/how-the-saudis-took-donald-trump-for-a-ride/

[17]https://www.whitehouse.gov/briefings-statements/remarks-president-trump-crown-prince-mohammed-bin-salman-kingdom-saudi-arabia-bilateral-meeting/ ,  https://www.rt.com/news/421890-peanuts-mbs-trump-video/  and https://www.haaretz.com/us-news/trump-humiliated-saudi-crown-prince-while-boasting-about-arms-sales-1.5938561

[18]https://theintercept.com/2018/03/02/jared-kushner-real-estate-qatar-blockade/   and https://www.vanityfair.com/news/2018/03/did-jared-kushner-punish-qatar-because-it-wouldnt-lend-his-family-money

[19]https://www.reuters.com/article/us-g7-summit-communique-text/the-charlevoix-g7-summit-communique-idUSKCN1J5107

[20]https://www.smh.com.au/world/middle-east/donald-trump-s-america-has-just-become-a-rogue-nation-20180509-p4zebu.html

[21]https://www.bbc.com/news/world-us-canada-44427660 and https://www.telegraph.co.uk/news/2018/06/10/donald-trump-throws-g-7-disarray-tweets-leaves/

[22]http://thehill.com/homenews/administration/391774-trump-if-i-was-wrong-about-kim-ill-find-some-kind-of-an-excuse  and https://www.rollingstone.com/politics/news/trump-interview-north-korea-w521433

[23]http://www.iusct.net/General%20Documents/1-General%20Declaration%E2%80%8E.pdf

[24]http://www.icj-cij.org/en/case/143/judgments

[25]https://www.theguardian.com/world/2013/aug/19/cia-admits-role-1953-iranian-coup

https://nsarchive2.gwu.edu/NSAEBB/NSAEBB435/#_ftn1

[26]  https://www.nytimes.com/2000/04/16/world/secrets-history-cia-iran-special-report-plot-convulsed-iran-53-79.html

[27] . According to Points II and III of Algeria Declaration of 1981, the United States is committed to return all Iranians Assets.

[28]https://www.supremecourt.gov/opinions/15pdf/14-770_9o6b.pdf

[29]https://scholarship.law.berkeley.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=2243&context=californialawreview

[30]https://www.britannica.com/event/Operation-Eagle-Claw

[31]https://www.nytimes.com/1992/01/26/world/us-secretly-gave-aid-to-iraq-early-in-its-war-against-iran.html,  https://www.washingtonpost.com/archive/politics/2002/12/30/us-had-key-role-in-iraq-buildup/133cec74-3816-4652-9bd8-7d118699d6f8/?noredirect=on&utm_term=.6be00053e094  and https://en.wikipedia.org/wiki/United_States_support_for_Iraq_during_the_Iran%E2%80%93Iraq_War.  Also according to PBS Frontline, Saddam was recruited by the CIA while in Cairo in the 1950s. According to United Press International, he was used by the United States to plan a coup against General Abdulkarim Qassim. His collaboration with the United States after assuming power in 1979 has been widely documented. See Richard Sale “Exclusive: Saddam key in early CIA plot,” United Press International, 4 October 2003, http://www.upi.com/archive/view.php?archive=1&StoryID=20030410-070214-6557r .

[32]https://1997-2001.state.gov/statements/2000/000317.html

[33]http://www.bbc.com/persian/iran-features-40431691

[34]http://foreignpolicy.com/2013/08/26/exclusive-cia-files-prove-america-helped-saddam-as-he-gassed-iran/

[35]https://glasgow.rl.talis.com/items/684B064F-2507-AE89-0568-56D8F164C550.html

[36]  https://www.britannica.com/event/Iran-Air-flight-655

[37]https://www.washingtonpost.com/archive/politics/1990/04/23/2-vincennes-officers-get-medals/cf383f02-05ce-435b-9086-5d61de569ed8/?utm_term=.e6c9789813e6

[38] . The International Court of Justice, the principal judicial organ of the United Nations, in its Judgment of 2003 found that “the actions of the United States of America against Iranian oil platforms on 19 October 1987 and 18 April 1988 cannot be justified as measures necessary to protect the essential security interests of the United States of America under Article XX, paragraph 1 (d), of the 1955 Treaty of Amity, Economic Relations and Consular Rights between the United States of America and Iran, as interpreted in the light of international law on the use of force.”

[39]http://articles.latimes.com/1987-09-28/news/mn-6980_1_weinberger

[40]https://www.washingtonpost.com/video/politics/trump-calls-iran-a-terrorist-nation-like-few-others/2017/10/13/810b8214-b025-11e7-9b93-b97043e57a22_video.html?utm_term=.33c4c2ad3feb

[41]https://georgewbush-whitehouse.archives.gov/news/releases/2002/01/20020129-11.html

[42]https://travel.state.gov/content/travel/en/us-visas/tourism-visit/visa-waiver-program.html  https://www.nytimes.com/2017/09/24/us/politics/new-order-bars-almost-all-travel-from-seven-countries.html

[43]https://www.rand.org/content/dam/rand/pubs/monographs/2009/RAND_MG871.pdf

[44]http://foreignpolicy.com/2018/04/30/bolton-iran-mek-terrorism-trump/

[45]https://www.politico.com/magazine/story/2016/11/giuliani-mek-terrorist-group-money-bolton-iran-214479 , https://www.youtube.com/watch?v=4OWYnNh9w4s ; Also in, http://nototerrorism-cults.com/en/?p=1436

[46]https://www.politico.eu/article/netanyahu-israel-assassinate-iranian-scientists-hatched-a-secret-plan/

[47]  https://www.jpost.com/Middle-East/Iran/Israel-behind-assassinations-of-Iran-nuclear-scientists-Yaalon-hints-411473

[48]https://www.washingtonpost.com/world/national-security/us-israel-developed-computer-virus-to-slow-iranian-nuclear-efforts-officials-say/2012/06/19/gJQA6xBPoV_story.html?noredirect=on&utm_term=.54301c957813; Also in: https://www.nytimes.com/2012/06/01/world/middleeast/obama-ordered-wave-of-cyberattacks-against-iran.htmlm

[49]https://www.nytimes.com/2015/01/27/us/politics/cia-officer-in-leak-case-jeffrey-sterling-is-convicted-of-espionage.html

[50]http://justworldbooks.com/books-by-title/manufactured-crisis/

[51]  https://www.treasury.gov/resource-center/sanctions/Programs/pages/iran.aspx

[52]https://treaties.un.org/Pages/showDetails.aspx?objid=0800000280142196

[53]https://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=CELEX:31996R2271:EN:HTML

[54] See UN. Documents A/72/869 and S/2018/453

[55]https://www.nytimes.com/2018/03/09/world/middleeast/ahmad-sheikhzadeh-iranian-prosecution.html

[56]https://www.theblaze.com/news/2014/01/13/former-u-s-defense-contractor-arrested-for-attempting-to-ship-sensitive-information-to-iran; Also in: https://www.justice.gov/usao-sdny/pr/dual-iranian-american-citizen-sentenced-25-years-prison-conspiring-and-attempting

[57]http://ifpnews.com/exclusive/iran-perusing-situation-iranian-woman-detained-australia-official/

[58]http://globalnation.inquirer.net/109665/wanted-iranian-dies-in-nbi-custody

[59]https://www.nytimes.com/2007/02/08/opinion/08zarif.html

[60]https://www.globalpolicy.org/humanitarian-issues-in-iraq/consequences-of-the-war-and-occupation-of-iraq.html; Also in: https://www.huffingtonpost.com/ivan-eland/worst-effect-of-us-afghan_b_5474805.html?guccounter=1; And in:https://www.usnews.com/news/articles/2016-01-17/the-lessons-of-the-first-gulf-war-still-linger-25-years-on#close-modal

[61]https://www.independent.co.uk/news/world/middle-east/isis-us-saudi-arabia-arms-fighters-jihadis-military-capability-enhanced-weapons-syria-terrorism-a8112076.html  and https://www.reuters.com/article/us-mideast-crisis-iraq-arms/arms-supplied-by-u-s-saudi-ended-up-with-islamic-state-researchers-say-idUSKBN1E82EQ

[62]https://www.brookings.edu/opinions/lets-admit-it-the-u-s-is-at-war-in-yemen-too/

[63]  https://www.washingtonpost.com/news/worldviews/wp/2017/11/09/saudi-arabias-arms-deals-are-buying-the-wests-silence-over-yemen-allege-activists/?utm_term=.7bf6b323a98b

[64]http://www.middleeasteye.net/news/42-times-us-has-used-its-veto-power-against-un-resolutions-israel-942194703

[65]https://www.defensenews.com/breaking-news/2017/06/08/revealed-trump-s-110-billion-weapons-list-for-the-saudis/

[66]https://www.sipri.org/news/press-release/2018/asia-and-middle-east-lead-rising-trend-arms-imports-us-exports-grow-significantly-says-sipri

[67]https://www.nytimes.com/2017/05/26/opinion/us-saudi-arabia-arms-deal-iran.html

[68]  http://watson.brown.edu/costsofwar/news/2014/facebook-meme-iraq-war-dollars-could-have-ended-world-hunger-30-years

[69]https://www.theguardian.com/world/2015/may/23/netanyahu-thanks-us-blocking-middle-east-nuclear-arms-ban

[70]  https://media.defense.gov/2018/Feb/02/2001872886/-1/-1/1/2018-NUCLEAR-POSTURE-REVIEW-FINAL-REPORT.PDF

[71] The International Court of Justice in its Advisory Opinion of 1996 expressly stated that “The legal import of that [disarmament] obligation goes beyond that of a mere obligation of conduct; the obligation involved here is an obligation to achieve a precise result - nuclear disarmament in all its aspects - by adopting a particular course of conduct, namely, the pursuit of negotiations on the matter in good faith.” http://www.icj-cij.org/files/case-related/95/095-19960708-ADV-01-00-EN.pdf 

[72]https://www.wsj.com/articles/SB116787515251566636

[73] US Department of State: http://usinfo.state.gov/mena/Archive/2006/Mar/06-846555.html

[74]http://www.utrikesmagasinet.se/kronikor/2017/november/hans-blix-from-an-isolated-iran-to-an-isolated-us/and https://www.theguardian.com/world/2018/jan/05/russia-us-iran-un-emergency-session

[75]https://news.gallup.com/poll/225761/world-approval-leadership-drops-new-low.aspx

[76] A/Res/56/6

[77] A/Res/70/109

[78] See for instance "Impermissibility of the Use or Threat of Use of Nuclear Weapons,"  Iranian Journal of International Affairs, Volume VIII, No. 1, 1996 and https://www.theguardian.com/commentisfree/2015/jul/31/iran-nuclear-deal-israel-vienna-treaty-middle-east-wmd.

[79] See for instance International Law as a Language for International Relations, (The Hague: Kluwer Law International, 1996.)

[80]https://www.theguardian.com/commentisfree/2015/dec/18/syria-islam-syrians-peace

[81]https://www.reuters.com/article/us-yemen-security-iran/iran-submits-four-point-yemen-peace-plan-to-united-nations-idUSKBN0N823820150417

[82]https://tvnewsroom.consilium.europa.eu/video/eu-hr-mogherini-meets-mfas-of-the-e3-and-iran-1abbf

[83]https://www.sipri.org/sites/default/files/Milex-share-of-GDP.pdf and https://www.sipri.org/databases/milex

[84] Article 152: The foreign policy of the Islamic Republic of Iran is based on the rejection of any kind of domination, both its exercise and submission to it;… http://www.wipo.int/edocs/lexdocs/laws/en/ir/ir001en.pdf

[85]https://aawsat.com/home/article/10372

[86]https://www.ft.com/content/c0b6bc36-fead-11e7-9650-9c0ad2d7c5b5

[87]http://assafir.com/Article/1/434785

[88]https://www.theatlantic.com/international/archive/2017/10/iran-persian-gulf-jcpoa/542421/  

[89]https://www.ft.com/content/c0b6bc36-fead-11e7-9650-9c0ad2d7c5b5





برای دادن نظر، باید به صورت رایگان در سایت عضو شوید. [عضویت در سایت]



مشاوره حقوقی رایگان