بسم الله
 
EN

بازدیدها: 155

کميسيون مقام زن؛ لزوم ظرفيت سازي جهت حمايت از حقوق زنان و خانواده

  1397/1/29

مقدمه

کميسيون مقام زن، يکي از اولين نهادهايي است که توسط شوراي اقتصادي و اجتماعي ملل متحد درسال1946 تشکيل شده است.(1) اين کميسيون، مهمترين رکن سازمان ملل براي تصميم گيري و سياستگذاري در مورد جايگاه زنان است. کميسيون در رابطه با هر مسئله مرتبط با زنان، پيشنهادات و گزارشات خود را به ملل متحد ارائه کرده و در موارد ضروري مي تواند براي جلوگيري يا کاهش نقض حقوق زنان، اقدام بين المللي فوري انجام دهد.  
 

مأموريت کميسيون مقام زن

مهمترين مأموريت کميسيون مقام زن، ارتقاي برابري، توسعه و صلح است. همچنين اين نهاد تلاش مي کند ملاحظات مربوط به زنان در کانون توجه آژانس هاي تخصصي ملل متحد قرارگيرد. 

طي سال هاي اخير، کميسيون بر موضوعاتي چون مشارکت سياسي زنان در سطوح مختلف تصميم سازي و نقش زنان درتوسعه، تمرکز نموده است. همچنين راهکارهايي درخصوص حق زنان دراستخدام، آموزش و نقش آنها در اقتصاد و محيط زيست و توصيه هايي در اين باره که چگونه زنان را در مبارزه عليه فقر مي توان حمايت نمود، ارائه کرده است. اقدامات کميسيون در زمينه خشونت عليه زنان، منجر به تصويب اعلاميه محو خشونت عليه زنان(2) شد که در مجمع عمومي سازمان ملل به تصويب رسيد. اين کميسيون در برگزاري کنفرانس هاي جهاني مربوط به زنان نيز فعاليت مؤثري داشته است. 

درواقع مأموريت کميسيون در سال 1967 بوسيله قطعنامه 22/1987 شوراي اقتصادي و اجتماعي(3) گسترش يافت. اين قطعنامه شامل ارتقاي برابري، توسعه و صلح، نظارت بر اجراي اقدامات ناظر بر پيشرفت زنان و بازنگري و ارزيابي پيشرفت هاي حاصله در سطوح ملي، منطقه اي و جهاني است. پس از برگزاري چهارمين کنفرانس جهاني زنان در سال 1995، مجمع عمومي به کميسيون مأموريت داد حوزه هاي نگران کننده مطرح در برنامه عمل سند پکن را در دستور کار خود قرار دهد. شوراي اقتصادي و اجتماعي، در سال 1996 مجدداً مأموريت کميسيون را مدنظر قرار داد و از کميسيون خواسته شد اجراي اعلاميه پکن و برنامه عمل آن را محور توجه خود قرار دهد و در نظارت، بازنگري و ترغيب دستاروردها به شوراي اقتصادي و اجتماعي کمک نمايد. 
 

اجلاس سالانه

اجلاس سالانه کميسيون مقام زن طي 10 روز کاري (اواخر فوريه تا اوايل مارس) در نيويورک برگزار مي گردد.
 

موضوعات دستور کار کميسيون مقام زن طي 20 سال اخير

کميسيون در سال هاي اخير به صورت متمرکزتر موضوعاتي را در دستور کار خود قرار داده است که اين موضوعات مشتمل بر موضوع اصلي، موضوع فرعي و موضوع فوق العاده مي شوند. البته با اندکي تأملي در موضوعات بررسي شده در اجلاس کميسيون مقام زن طي بيست سال گذشته در مي يابيم که موضوعات مزبور تناسب کاملي با شرايط، نيازها و چالش هاي مطرح در حوزه زنان ندارند و عمده تمرکز بر تحقق برابري جنسيتي قرار گرفته است و بسياري از امور مهم و ضروري مغفول مانده اند. نکته قابل تأمل ديگر آن است که مطالعه و بررسي سير تحول موضوعات مطرح در کميسيون حاکي از روند تخصصي شدن مسائل مرتبط با زنان است که از اهميت بسزايي برخوردار است. 
 
با نگاهي تحليلي بر موضوعات مورد توجه کميسيون، ذکر چند نکته لازم به نظر مي رسد:
 
اولاً تکرار برخي موضوعات و عدم توجه به موضوعات ديگر، از انتقاداتي است که به عملکرد کميسيون مقام زن وارد است. به طور مثال، طي 20 سال اخير موضوع برابري جنسيتي حدود 5 مرتبه، سلامت و ايدز 5 مرتبه، خشونت عليه زنان و دختران4 مرتبه به عنوان موضوعات اصلي يا فرعي کميسيون مطرح بوده اند.
 
ثانياً از آنجايي که کميسيون از ظرفيت بالايي براي طرح ديدگاه ها و نقد و تحليل عملکرد دولت ها برخوردار است، کشورهاي اسلامي مي توانند در اين چارچوب ديدگاه هاي خود را مطرح و حداکثر بهره را از اين فرصت مغتنم داشته باشند. برخي از موضوعاتي که به نظر مي رسد در شرايط کنوني و با توجه به معضلات مطرح در حوزه زنان و خانواده، قابليت اين را دارند که پيشنهاد شوند تا در دستور کار کميسيون قرار گيرند، عبارتند از:
 
1. وضعيت زنان مهاجر و پناهنده در برخي کشورها خصوصاً کشورهاي اروپايي
2. تعامل خانواده، دولت و افراد در احترام به حقوق زنان
3. تداخل يا تعارض حقوق زنان و حقوق کودک در نظام بين المللي
4. حقوق زنان بومي
5. اشکال نوين برده داري، استثمار جنسي و بهره کشي از زنان
6. حقوق زنان معلول و بازتواني آنها
7. توانمندسازي اقتصادي زنان؛ فرصت ها و چالش ها
 

عضويت در کميسيون مقام زن

کميسيون يک رکن ميان دولتي است واز 45دولت تشکيل مي شود که هريک براي يک دوره 4 ساله انتخاب شده اند. ترکيب جغرافيائي عضويت درکميسيون عبارت است از: 13عضو از آفريقا، 11 عضو از آسيا، 4 عضو از اروپاي غربي، 9عضوازآمريکاي لاتين و کارائيب و 8 عضو از اروپاي شرقي و ديگر دولت ها. 

مواضع جمهوري اسلامي ايران در کميسيون مقام زن

جمهوري اسلامي ايران به عنوان عضو اصلي کميسيون مقام زن انتخاب شده است. عضويت کشورمان در اين کميسيون، يک فرصت طلايي براي زنان ايراني محسوب مي شود؛ چراکه در اجلاس جهاني مقام زن که سالانه در نيويورک برگزار مي شود و همچنين نشست هاي دوره اي از اين دست، جمهوري اسلامي ايران مي تواند الگوي خوبي را از زن مسلمان ارائه داده و مسائل و چالش هاي حقوق زنان را با کشورهاي مختلف به بحث و بررسي گذارد همچنين با داشتن حق رأي و ارائه نقطه نظرات، در مفهوم سازي بين المللي حقوق زنان و ارائه راهبردهاي ارتقاء وضعيت زنان مؤثر واقع شود. 

با عنايت به بن بست تفکرات فمينيستي از يک سو و تفکرات سنتي خرافي در دنياي امروز و مشکلات ناشي از افراط و تفريط ديدگاه هاي رايج، تنها نگاه اعتدالي نسبت به ارزش هاي وجودي زن، محوريت او در عرصه خانواده و حضور اجتماعي زن است که مي‌تواند راهکاري براي حل مشکلات جهاني زنان باشد.  لذا با تلاش جمهوري اسلامي ايران در بازنگري مباحث مهم بين المللي، اميد است مواردي چون کرامت انساني و جايگاه واقعي زنان و اهميت مهمترين رکن جامعه يعني خانواده، که مدتهاست مورد اغماض اسناد و مصوبات بين المللي قرار گرفته است، در بازنگري مجدد اسناد مورد ملاحظه قرار گيرد. در اجلاس سالانه کميسيون، نمايندگان عالي رتبه دولت ها حضور داشته و نمايندگان پارلماني زن و نمايندگاني از NGOها نيز در کميته هاي مرتبط با اين کميسيون حضور دارند.  

طي سال هاي اخير، ايران در جلسات کميسيون مقام زن شوراي اقتصادي، اجتماعي حضور داشته و حتي اگر نمايندگان ايران به دليل عدم صدور ويزا و نقض قرارداد مقرر از سوي ايالات متحده نتوانسته اند در اين جلسه حاضر شوند، ديدگاه ها و گزارشات پيشرفت زنان از طريق ارسال به دفتر نمايندگي و قرائت در صحن اين کميسيون منعکس گرديده است. اکنون اين انتظار وجود دارد که نمايندگان کشورمان در اجلاس آتي کميسيون مقام زن،که 4 تا 15 مارس سال 2013 برگزار مي شود، بتوانند با حضور فعال خود ديدگاه ها و آموزه هاي حياتبخش اسلامي را در حوزه زنان و خانواده به صورت اصولي و متناسب با نيازها و چالش هاي معاصر جامعه بين المللي تبيين نمايند. 
 

-------------------------------
پي نوشت 
1.    ECOSOC Resolution establishing the Commission on the Status of Women. E/RES/2/11, 21 June 1946.
2.    The Declaration for the Elimination of Violence against Women was adopted by the General Assembly on 20 December 1993
3.    ECOSOC resolution 1987/22
4.    http://www. un. org/Conferences/Women/PubInfo/Status/TextOnly. Htm
5.    www. women. gov. ir/
6.    http://www.un.org/womenwatch/daw/csw/index.html




نويسنده: مهديار صبوري





برای دادن نظر، باید به صورت رایگان در سایت عضو شوید. [عضویت در سایت]



مشاوره حقوقی رایگان