بسم الله
 
EN

بازدیدها: 697

احساس حقارت و کمبود بعد از بي‌عفتي.

  1391/12/10
خلاصه: حجاب احساس ارزشمندى است؛ که موقعيتى بلند مرتبه براى زنان پديد مى‏آورد و مردان را در محدوديت فرو مى‏برد.
وبلاگ بوستان حجاب مطلبي را با عنوان « احساس حقارت و کمبود بعد از بي‌عفتي» منتشر کرده است؛

هر انسانى، با هر نظام فکرى، افعال اختيارى‏اش را به منظور رسيدن به اهدافى که آن‏‌ها را پسنديده و خوب تشخيص داده، انجام مى‏دهد؛ به عبارت ديگر، تمام افعال ارادى آدمى، تابع حسن و قبحى است که تشخيص مى‏دهد. «حجاب و بى‏‌حجابى» نيز از اين چارچوب برون نيست. 
عده‏اى حجاب را نيک مى‏دانند و بدان پايبندند و در مقابل، بى‏حجابى را زشت مى‏شمارند و از آن بيزارى مى‏جويند؛ چنان که گروهى بى‏حجابى را پسنديده، به آن اهتمام مى‏ورزند و حجاب را عملى زشت دانسته، دامن خود را از آن پاک مى‏سازند. اين نوشتار، فارغ از دليل‏‌هاى عقلى و نقلى و مقتضيات فطرى در پى بررسى آثار اين دو پديده است و خوبى و بدى و زشتى و زيبايى هر يک را مى‏نماياند تا هر کس با تدبير در آثار آن دو، راه صواب پيش گيرد.

دامنه تأثير رفتار‌ها


بي‌ترديد زندگى اجتماعى – خواه بر استدلال عقلى و خواه برخواسته فطرى و خواه بر بنيان قراردادهاى اجتماعى و… بنا شده باشد – از تأثير و تأثّر متقابل افراد و عملکرد آن‏‌ها تهى نيست. خوبى‏‌ها و زيبايى‏‌ها براى فرد و خانواده و جامعه مفيدند و زشتى‏‌ها و بدى‏‌ها نيز به همه زيان مى‌‏رسانند و تأثير خود را بر تمام اعضا و ارکان جامعه به جا خواهند گذاشت.

حجاب و رشد شخصيت‏


شخصيت؛ مجموعه افکار، عواطف، عادت‏‌ها و اخلاقيات يک انسان است که به تمايز وى از ديگران مى‏ انجامد. بر اين اساس، هر کس شخصيتى دارد که خود را با آن معرفى مى‏کند. و ديگران نيز او را به‌‌ همان ويژگى‏‌ها مى‏شناسند. به عقيده اريک فروم م?ثر‌ترين عامل در رشد شخصيت انسان برآوردن معقول نيازهاى روانى است که حيوانات پست اين نوع نياز‌ها را ندارند. انسان سالم نيازهاى روانى – نه نيازهاى جسمانى مانند گرسنگى، تشنگى، جنسى و… – خود را از راه‏‌هاى خلاّق ارضا مى‏کند و اشخاص ناسالم از راه‏‌هاى نامعقول‏.

اکنون بايد ديد فرصت رشد شخصيت با رعايت حجاب بيش‏‌تر فراهم مى‏گردد يا با عدم رعايت آن؟ انسانى که پيوسته نگران زيبايى خود است و بيش‏‌تر در جهت معرفى پيکر خود مى‏کوشد، بهتر مى‏تواند قابليت‏‌هاى خود را بشناسد و به فعليت برساند يا آن‌که سر در باغ انديشه دارد؟ آيا توجّه به نيازهاى جسمانى و سطحى به انسان امکان رشد مى‏دهد يا توجّه به نيازهاى عالى و مخصوص انسان‏‌ها؟ آيا غرق شدن در خود نمايى و جلب توجّه ديگران مسير منتهى به يافتن خويشتن است؟ انسانى که زندگى‏اش تحت فرمان و اراده‏اش نيست، در حس هويّت‌يابى خود، دچار شکست شده است‏. تا چه رسد به آنکه هويّتش را به کمال رساند. زيرا سليقه و خواست ديگران در زندگى‏اش تأثير مى‏گذارد و چنان زندگى مى‏کند که ديگران مى‏پسندند، نه آن‌گونه که خود مى‏پسندد.

بى‏حجاب در انديشه نمايش خود و زيبايى خويش است. اين امر که عقده حقارت انسان را مى‏نماياند، زمينه رشد و تعالى وى را نابود مى‏سازد؛ در حالى که زن مانند مرد يک انسان است و بايد از نظر انسانى رشد و تکامل يابد. کسى که با نمايش زيبايى خود و گزينش پوششى ويژه در انديشه جلب نظر ديگران به سر مى‏برد، در حقيقت مى‏خواهد با تکيه بر جذابيت‏‌هاى ظاهرى خويش و نه اصالت‏‌ها و ارزش‏‌هاى متعالى خود، جايى در جامعه بيابد.

در واقع او از اين طريق اعلام مى‏دارد، آنچه برايش اصل است و اهميّت دارد، «زن بودن» او است نه انسانيت و انديشه و لياقت و کارآيى‏اش. چنين فردى قبل از همه اسير خويش است و به مغازه‏دارى شبيه است که پيوسته در انديشه تزيين ظاهر و تغيير دکور خود به سر مى‏برد و فرصت پرداختن به آرزوهاى بزرگ‏‌تر را نمى‏يابد.

سطح حرمت خود» در سازش يافتگى هيجانى، اجتماعى و عاطفى تأثير بسيار دارد و از عوامل تعيين کننده اساسى در شکل‏دهى الگوهاى رفتارى و عاطفى است؛ به گونه‌‏اى که ترديد افراد در ارزشمندى‏شان به ناتوانى در رسيدن به زندگى عاطفى مى‏انجامد.

حجاب و حرمت خود (احساس ارزشمندى)


از نظر روان‏شناسى، قطعى‏‌ترين عامل رشد انسان «ميزان ارزشى» است که هر فرد براى خود قائل است‏؛ به عبارت بهتر، نافذ‌ترين عامل رشد روانى و شخصيتىِ انسان، سطح حرمت خود (Self- esteem) او است. درجه ارزيابى فرد از خود، حرمت خود خوانده مى‏شود و در واقع باز خوردى از مورد قبول بودن و مورد قبول نبودن به شمار مى‏آيد. اين قضاوت در قالب رفتارهاى کلامى و غير کلامى بروز مى‏کند و گستره‏اى است که فرد خود را در آن پهنه توانا، مهم، موفق و با ارزش و يا ناموفق و بى‏ارزش مى‏داند.

 «سطح حرمت خود» در سازش يافتگى هيجانى، اجتماعى و عاطفى تأثير بسيار دارد و از عوامل تعيين کننده اساسى در شکل‏دهى الگوهاى رفتارى و عاطفى است؛ به گونه‏اى که ترديد افراد در ارزشمندى‏شان به ناتوانى در رسيدن به زندگى عاطفى مى‏انجامد. اين افراد همواره از آشکار شدن ناتوانى‏‌هاشان هراسناکند و صحنه را ترک مى‏کنند. از طرفى خلاقيت با «سطح حرمت خود» رابطه کاملاً مستقيم دارد.

به راستى آيا برهنه شدن و کشاندن رفتارهاى جنسى به کوچه و خيابان به آدمى ارزش مى‏دهد و انسان را از احساس ارزشمندى بهره‏مند مى‏سازد؟ البتّه شايد احساس رضايت آنى و زود گذر پديد آورد، ولى کم‏‌تر کسى است که بر خوردارى از اين حالت و رفتار را ارزش تلقى کند و شخص برخوردار از اين روحيه را ارزشمند بداند. افزون بر اين، تأمين هر خواسته‏اى هميشه با احساس رضايت همراه نيست. در جامعه‏اى که برهنگى تمام شريان‏هاى آن را پر کرده و زن و مرد همواره در حال مقايسه داشته‏‌ها و نداشته‏هاى خويشند، انسان‏‌ها در تشويش مستمر و دلهره هميشگى فرو مى‏روند؛ زيرا رقابت و مقايسه در مي‌دانى رخ مى‏نمايد که ظرفيت رقابت ندارد و بدين سبب، آدمى به تنوع طلبى حريصانه کشيده مى‏شود.

 بي‌ترديد تا وقتى اين انديشه فضاى ذهن آدمى را آکنده است، فرصتى براى بروز خلاقيت و ابتکار باقى نمى‏ماند. ذهنِ مشغول به تصاحب دل ديگران و جلب نظر مردان و پسنديده شدن، هرگز انديشه علمى را بر نمى‏تابد و نمى‏تواند يافته‏اى تازه عرضه کند. او در پى آن است که در وضعيت موجود پسنديده شود نه آنکه وضعيت را تغيير دهد و با ابتکار و خلاقيت، طرحى نو در اندازد. از سوى ديگر، از آن‌‏جا که احساس بى‏ارزش بودن تمام وجود اين افراد را پر کرده است، در پى جبران اين کمبود بر مى‏آيند و چون آسان‏‌ترين راه رسيدن به اين احساس، مقبول ديگران واقع شدن است، از طريق برهنگي، در اين مسير گام بر مى‏دارند تا به شکلى، احساس ارزشمندىِ از کف رفته خود را جبران کنند. در حالى که شخص بر خوردار از حجاب هرگز چنين نيازى را احساس نمى‏کند. در نگاه او بهترين راه جبرانِ احساسِ ارزشمندى آن است که خود را از دسترس بيگانگان دور نگهدارد و مقام و موقعيت خود را پايين نياورد. ويليام جيمز به صراحت توصيه مى‏کند: زنان عزّت و احترامشان به اين است که به دنبال مردان نروند، خود را مبتذل نکنند و خود را از دسترس مردان، دور نگهدارند.

پس حجاب احساس ارزشمندى است؛ که موقعيتى بلند مرتبه براى زنان پديد مى‏آورد و مردان را در محدوديت فرو مى‏برد.
---------------------
 منابع:

1. فرهنگ برهنگى و برهنگى فرهنگى، غلامعلى حداد عادل

2. مسأله حجاب، مرتضى مطهرى.





برای دادن نظر، باید به صورت رایگان در سایت عضو شوید. [عضویت در سایت]



مشاوره حقوقی رایگان