بسم الله
 
EN

بازدیدها: 1,175

آثار مثبت مسکن مهر بر خانواده ها و سرپرست خانوارها

  1391/5/4
خلاصه: خش مسکن در ايران بدليل مهاجرت گسترده به شهرهاي بزرگ، ناپايداري بخش‌هاي ديگر اقتصادي و نرخ 4 درصدي افزايش جمعيت در سالهاي اول انقلاب همواره پر تلاطم و نوسانگر بوده‌است .
اين روزها مسکن از اولويت‌هاي زندگي اجتماعي به شمار مي‌رود به طوري که نبود اين نياز اساسي گاهي خانواده‌ها را تا مرز فروپاشي مي‌کشاند.

پيام حضرت امام خميني ره به مناسبت تشکيل حساب 100 محرومان در تاريخ 21/1/58 از نخستين پيام هاي اقتصادي ايشان بعد از پيروزي انقلاب اسلامي ايران به شماغر مي رود. ايشان در اين پيام با اذعان به حساس بودن مقطع مورد نظر، ايجاد «نظام عدل اسلامي» را در سرلوحه‌ي برنامه‌ها قرار داده و «ريشه کن کردن فقر و استضعاف» و «مبارزه عليه فقر و محروميت» را از اولويتهاي انقلاب اسلامي بر‌شمردند و در ادامه با مطرح کردن مسئله‌ي «مسکن»، در عمل نقطه‌ي شروع تحقق عدالت و مبارزه با فقر و محروميت درحوزه‌ي اقتصاد را ترسيم کرده و تأمين مسکن محرومان را در اولويت اول برنامه‌هاي اقتصادي انقلاب قرار مي‌دهند.

حضرت امام خميني (ره) با تأکيد بر اين نکته که «سهم هزينه‌ي مسکن درسبد هزينه‌ي خانوار» بالاست بيان مي‌دارند اين شرايط ميراث شومي است که از رژيم گذشته به ارث رسيده و برنامه‌ريزي هاي دولت بايد به نحوي باشد که با تأمين مسکن ارزان براي محرومان، اين سهم درحد متعادلي باقي بماند. تجربه‌ي 40 سال اخير نشان داده است که سياست‌هاي افزايش درآمد خانوار به تنهايي نتوانسته است فقر که به منزله عدم تطابق درآمدهاي خانوار با هزينه نيازهاي اساسي خانوار است را در کشور ريشه کن کند؛ چرا که هر ساله افراد تحت تکفل سازمان‌هاي حمايتي که مستمري دريافت مي کنند افزايش يافته است. بنابراين ضرورت دارد ابتدا سياست‌هاي کاهش هزينه‌ي نياز هاي اساسي خانوار در دستور کار مسوولين کشور قرار گيرد تا سياست‌هاي افزايش درآمد، مؤثر واقع شوند.

در ادبيات «سياستگذاري مسکن» يکي از شاخص‌هاي مهمي که دولت‌ها همواره آن ‌را مورد توجه قرار مي دهند شاخص «سهم هزينه مسکن در سبد هزينه خانوار» است. اين شاخص در کشورهاي پيشرفته در محدوده 20? است. در حال حاضر متوسط سهم هزينه‌ي مسکن در سبد هزينه‌ي خانوار در کشور ايران به 30 درصد، در کلان‌شهرها به 50 درصد و در دهک‌هاي پائين‌درآمدي در کلان‌شهرها به 70 درصد شغل ثابت سرپرست خانوار نيز مي‌رسد. بنابراين اولويت اول در کاهش هزينه نياز‌هاي اساسي خانوار به طور طبيعي با بخش مسکن است زيرا اين بخش داراي بيشترين سهم در سبد هزينه‌ي خانوار مي باشد. حضرت امام (ره) نيز با اولويت دادن به تأمين مسکن محرومان در برنامه‌هاي اقتصادي انقلاب، در عمل سياست هاي کاهش هزينه‌ي خانوار را در دستور کار قرار دادند و در بخش هزينه‌هاي اساسي خانوار، اصلاح هزينه هاي بخش مسکن را که داراي بيشترين سهم در سبد هزينه‌ي خانوار تلقي مي گردد، در اولويت نخست قرار دادند زيرا در صورت تأمين مسکن ارزان محرومان، گام اول فقرزدايي و برقراري عدالت اقتصادي برداشته خواهد شد.

بخش مسکن در ايران بدليل مهاجرت گسترده به شهرهاي بزرگ، ناپايداري بخش‌هاي ديگر اقتصادي و نرخ 4 درصدي افزايش جمعيت در سالهاي اول انقلاب همواره پر تلاطم و نوسانگر بوده‌است.

با توجه به افزايش هزينه‌هاي زندگي و به تناسب آن قيمت ساخت و خريد مسکن نيز به صورتي غيرقابل باور بالا رفته به طوري که اين امر ساخت و خريد مسکن را براي خانواده‌ها و به ويژه براي زوج‌هاي جوان با مشکل روبه رو ساخته است و خانه‌دار شدن به کابوسي شبانه براي سرپرست خانوار ها و حتي زوج‌هاي جواني که درآمدشان کفاف پرداخت هزينه اوليه ثبت‌نام مسکن را هم نمي‌دهد؛ تبديل شده است اينجاست که به جرأت مي توان اجراي طرحي به نام مسکن مهر توسط دولت را به عنوان طرحي بسيار ارزنده در راستاي تحقق اهداف نظام مقدس جمهوري اسلامي و فرامين رهبري در جهت زدودن چهره فقر از جامعه اسلامي قلمداد نمود.

طرح مسکن مهر در ابتدا در قالب بند د تبصره 6 قانون بودجه سال 1386 آغاز شد و سپس بر مبناي قانون ساماندهي و حمايت از توليد و عرضه مسکن، به صورت پيوسته در دستور کار قرار گرفت البته ذکر اين نکته نيز ضروري است که اين طرح که در حقيقت شامل اجاره بلند مدت زمين جهت احداث مسکن است، در طرح جامع مسکن نيز پيشنهاد شده بود اما حجم پيشنهاد شده در آن طرح بسيار کمتر بود که توسط احمدي نژاد از 20 هزار واحد در سال به 5/1 ميليون واحد در سال افزايش يافت.

مبناي اصلي مسکن مهر بر اين امر مبتني است که ارزش زمين، بخش قابل توجهي از هزينه تمام شده مسکن را به خود اختصاص مي دهد که اين سهم در کل کشور در دوره 35 ساله برابر 40 درصد و در دهه اخير برابر 45 درصد بوده است.

همچنين در استان تهران اين سهم به حدود 60 درصد بالغ مي شود بنابراين با حذف يا کاهش ارزش زمين از هزينه تمام شده مسکن، مي توان تا حدود زيادي هزينه مسکن را کاهش داد. لذا طرح مسکن مهر بر اجاره بلند مدت زمين جهت احداث مسکن مبتني است.

با توجه به اينکه ارزش زمين در کلان شهرها رقم بسيار بالايي است و به همين دليل مسکن مهر در کلان شهرها (در حقيقت شهرهاي جديد مجاور کلان شهرها) جوابگو خواهد بود و البته اين امر خود موجب افزايش تمايل به مهاجرت به اين شهرها خواهد شد و از بار سنگين افزايش جمعيت در کلان شهر ها کاسته و بر دوش شهر هاي مجاور مي گذارد.
واقعيت اين است که اين عرضه مسکن مهر، بر بخشي از بازار اثر گذار است و به خصوص براي خانوارهايي که هميشه به دنبال اسب سرکش تورم، دويده اند و قدرت کافي براي يک واحد کوچک را هم نداشته اند حالا از طريق مسکن مهر و با پرداخت 4 تا 16 ميليون تومان نقد و 20 تا 30 ميليون تومان وام، قادر به خريد مسکن مهر هستند و بعد از پرداخت اقساط آن، مالک خواهند بود و بالاخره احساس شيرين مالکيت را خواهند داشت.

به خصوص اگر طرح خريد قسطي وزارت مسکن اجرايي شود و مردم با پرداخت ماهي يک ميليون تومان، صاحب مسکن شوند و به جاي اجاره 700 هزار تا 1 ميليون توماني، قسط پرداخت کنند؛ اين طرح در نهايت مي تواند روي بخش قابل توجهي از تقاضاي مسکن يعني تقاضاي موثر و حدود 2 ميليون خانوار فاقد مسکن و مستاجران اثر گذار باشد و بالاخره بعد از چند سال متقاضيان را صاحب مسکن نمايد.

بررسي ها نشان داده که بهره برداري از واحدهاي مسکن مهر علاوه بر تامين مسکن مقاوم و با دوام، حفظ ارزش هاي معماري، جلوگيري از دگرگوني در بافت بومي شهر، تامين آسايش خانوارها و حذف دغدغه سرپرست خانوار ها را به دنبال داشته است..
گفتني است متقاضيان نوسازي بافت فرسوده نيز مي توانند از تسهيلات خط اعتباري مسکن مهر استفاده نمايند. سهميه اوليه 300 واحد بوده ليکن اکنون داراي سقف نامحدود بوده و به هر تعداد افرادي که متقاضي استفاده از تسهيلات باشند امکان پرداخت وجود دارد؛ ضمنًا متقاضيان ساکن دربافت هاي فرسوده از تخفيف ويژه هزينه هاي پروانه ساختماني و نظام مهندسي ساختمان نيز برخوردار ميباشند .

در شهرهاي زير 25 هزار نفر جمعيت متقاضيان واجد شرايط چهارگانه مسکن مهر که از تسهيلات مقاوم سازي روستايي استفاده کرده و واحدهاي آنان نيمه تمام مي باشد، در صورت تمايل مي توانند از محل خط اعتباري مسکن مهر وام تکميلي ساخت را از طريق بانک عامل دريافت نمايند .
گفتني است تاکنون يک ميليون و 40هزارنفر متقاضي ثبت نام شده در استان تهران در قالب تعاوني هاي مسکن کارگري، کارمندي و مسکن مهرآزاد استان تهران سازماندهي شده اند و 318هزارنفر نيز در سطح کل استان تهران به سازمان مسکن و شهرسازي معرفي شده اند.

در بررسي هاي به عمل آمده تاکنون حدود 277هزار متقاضي مسکن مهر واجد شرايط شناخته شدند که براي دريافت زمين از سوي سازمان مسکن و شهرسازي به دو شهر جديد پرند و هشتگرد معرفي شده اند.

اين در حاليست که در کنار وجود شرايط 4گانه براي افرادي که مي توانند از تسهيلات مسکن مهر برخوردار شوند، زنان سرپرست خانوار داراي سن بالاتر از 35سال و نخبگان علمي و معلولان بالاي 20سال تحت پوشش سازمان بهزيستي، نيز مي توانند از تسهيلات مسکن مهر برخوردار شوند و متقاضيان صرف نظر از وام 15ميليون توماني دولت که به آنان پرداخت مي شود، بايد به تناسب ساخت و ساز ميانگين متراژ واحدها، آورده خود را بپردازند.

نکته ي قابل تامل آنجايي است که اگر متقاضي توانايي پرداخت هزينه واحد 75متري را نداشته باشد، مي تواند واحدهاي 35 تا 75متري انتخاب کنند و در اين خصوص تعاوني هاي مسکن بايد با آنها همکاري داشته باشند. لذا مسکن مهر به عنوان بزرگترين طرح توسعه در بخش مسکن در طول تاريخ مسکن در ايران دغدغه ي مسکن را از سرپزست خانوار ها کاهش داده و اطمينان خاطر را در اين زمينه براي انان فراهم مي سازد.

يکي ديگر از مزاياي اين طرح مي‌توان به ارزان‌سازي در عين رعايت استانداردهاي لازم، ساخت مسکن در تيراژ بالا و نيز پايين آمدن سهم هزينه‌هاي ثابت در هر متر (هزينه‌هايي مثل نقشه‌کشي، نظارت، نيروي انساني و...)، پرهيز از تجمل گرايي، افزايش اميد به خانه دار شدن در اقشار کم درآمد جامعه، عدم مالکيت دائمي زمين، امتياز استفاده از تسهيلات ارزان قيمت با بوروکراسي بسيار کمتر از تسهيلات قبلي اشاره کرد.

ساخت مسکن مهر با افزايش اميد به زندگي در ميان مردم، کاهش تورم، تسهيل در ازدواج جوانان و تحکيم بنياد خانواده بسياري از خانوار هاي کم در آمد را در پرتو اين طرح صاحب مسکن مي کند.
با توجه به اينکه رهبر فرزانه انقلاب همواره مسولين را به ارايه بهترين خدمات با کمترين هزينه سفارش فرموده اند، ساخت مسکن مهر و تحويل آنها به خانواده هاي کم درآمد و ضعيف، گامي بلند براي تحقق فرمايش معظم له نيز خواهد بود که خانه‌دار شدن تمام اقشار جامعه درراستاي سياست‌هاي کلان دولت با طرح مسکن مهر عملياتي خواهد شد.





برای دادن نظر، باید به صورت رایگان در سایت عضو شوید. [عضویت در سایت]



مشاوره حقوقی رایگان