بسم الله
 
EN

بازدیدها: 913

احكام جوانان-قسمت اول

  1391/3/29
خلاصه: احكام جوانان-قسمت اول

مقدمه


بسم الله الرحمن الرحيم
از آن جا که عمل به ارکان ، يکي از پايه هاي ايمان است و در آيات قرآن ايمان و عمل به همراه هم آمده اند، نمي توان ايمان و عمل را از هم جدا نمود و علمي که عهده دار شناخت تکليف و وظايف مکلفين است، علم فقه است؛ علم فقه علمي است که به وسيله آن مي توان احکام دين و وظايف مکلفين را از منابع غني کتاب و سنت استخراج نمود و فقهاي عظام عهده دار چنين سؤوليت خطيري هستند.
کتاب حاضر قدمي است در راه شناخت احکام اسلام که درسه بخش کلي تنظيم شده است:
بخش اول: مجموعه درسهايي از فقه و احکام اسلامي.
بخش دوم: فهرست مجموعه روشهاي آموزش احکام.
بخش سوم:مجموعه روشهاي سؤالات هنري احکام که براي سطوح مختلف طبق فتواي امام خميني (ره) تنظيم شده است. اميداين که اين بضاعت ناچيز مقبول درگاه احديت افتد و موجب خوشنودي امام عصر - صلوات الله عليه گردد.
والسلام

امتيازات فقه شيعه

1. جامعيت فقه شيعه: فقه شيعه تمام مسائل کلي تا جزئي مورد نياز را بيان نموده و به عبارتي، غني ترين فقه در مذاهب اسلامي است، چنانچه استاد عبدالفتاح عبدالمقصود، عالم بزرگ اهل سنت مي نويسد: سزاوار است که مذهب شيعه در راس مذاهب اهل سنت قرار گيرد، زيرا منبع اصلي مذهب شيعه علي (ع) است که داناترين مردم به دين اسلام بعد از پيامبر (ص) است. (1)
2. فقه شيعه زنده است و صرفا مربوط به تحقيقات علماي گذشته نيست و همگام با زمان پيش مي رود و مساله اي نيست که فقه شيعه براي آن پاسخي نداشته باشد.
3. فقه شيعه، فقهي است ضد استکباري و طرفدار مظلومان و هرگز در طول تاريخ، فقهاي شيعه در مسير سلاطين و طاغوتها نبوده اند، بلکه رهبر بزرگترين نهضتها و حرکتها بوده اند.

تعريف احکام

احکام در لغت، جمع حکم و به معناي فرمان و دستور به کار مي رود و در اصطلاح فقهي، احکام، کليه دستورهاي عملي و فروع دين اسلام در تمام ابعاد آن است و همه دستورهاي عبادي و سياسي و اقتصادي و خانوادگي و قضايي را شامل مي شود.

اهميت فراگيري احکام

فراگيري احکام از نظر قرآن و سنت و از ديدگاه علما و مراجع داراي ضرورت و اهميت خاصي است که به طور اختصار آن را بيان مي کنيم:
1. از نظر قرآن
«فلولا نفر من کل فرقة منهم طائفة ليتفقهوا في الدين... ؛ (2)
چرا از هر گروه از ايشان تني چند حرکت نمي کنند تا دانش دين بياموزند.»
2. از نظر سنت
امام صادق (ع) فرمود:
«العامل علي غير بصيرة کالسائر علي’ غير الطريق ولايزيده سرعة السير من الطريق الا بعدا؛ (3)
کسي که بدون آگاهي وظايفش را انجام دهد، مانند کسي است که از بيراهه مي رود و هر چه تندتر رود از مقصدش دورتر مي شود.»
«قال رسول الله (ص) : اف لکل مسلم لايجعل في کل جمعة يوما يتفقه فيه امر دينه ويسال عن دينه؛ (4)
اف باد بر هر مسلماني که در هفته يک روز را براي شناخت امر دين خود و پرسش از آن قرار ندهد.»
3. از ديدگاه مراجع و علماي اسلام
مسائلي را که انسان غالبا به آنها احتياج دارد واجب است ياد بگيرد. (5)
وصاحب عروة الوثقي مي فرمايد: هر عملي که از مکلف صادر مي شود فراگيري حکم آن واجب است، خواه از عبادات باشد و خواه از معاملات و يا از امور عادي. (6)
و شيخ انصاري (ره) حکم به فسق کسي نموده که مسائل مورد ابتلاي خود را ترک کند و در مقام يادگرفتن آنها نباشد. (7)
با توجه به آنچه گفته شد، آيا يادگيري احکام ضرورت ندارد؟ آيا شما تمام مسائل خود را مي دانيد؟ آيا تا به حال براي شما چنين سؤالاتي پيش نيامده است؟
کيفيت تطهير موکت نجسي که به زمين چسبيده چگونه است؟
وضو گرفتن زير باران چه حکمي دارد؟
آيا مي توان بر کاغذ رنگي و اسکناس سجده نمود؟
آيا مي توان غذاي نجس را به خورد کودک داد؟ و دهها سؤال ديگر.

قلمرو احکام

قلمرو احکام، تنها مسائل عبادي و معاملاتي و خانوادگي نيست، بلکه شامل کليه دستورات عملي اسلام مي گردد، همان گونه که حضرت امام (ره) فرموده اند:
هيچ موضوع حياتي نيست که اسلام تکليفي براي آن نداشته باشد. (8)

ابعاد گوناگون احکام اسلامي

1. بعد عبادي: قسمت عمده احکام درباره اعمال عبادي است.
2. بعد فرهنگي: مثل احکام مربوط به خواندن کتابهاي گمراه کننده و اين که براي چه کساني جايز و براي چه کساني جايز نيست و نيز حکم نگهداري و چاپ و نشر و تدريس کتب ضاله.
3. بعد اخلاقي:مثل حکم غيبت کردن بچه نابالغ مميز که آيا جايز است يا نه.
4. بعد سياسي و نظامي: مسائل مربوط به دفاع و امر به معروف و نهي از منکر و جهاد در اين زمينه است.
5. بعد اقتصادي: مانند احکام مربوط به خمس، زکات، مالياتها، بانک، بيمه و سرقفلي و... .
6. بعد هنري: مانند احکام مربوط به شبيه سازي در نمايشهايي، همچون تعزيه و مسائلي نظير مجسمه سازي و نواختن آهنگ و گريم کردن و... .
7. بعد بهداشتي و پزشکي: مانند احکام پاک کننده ها و مسائل مربوط به کنترل جمعيت و جلوگيري از حاملگي و تلقيح و... .

---------------
1. رساله نوين، ج 1، ص 42؛ سيد مرتضي رضوي، في سبيل الوحدة السلاميه، ص 54.
2. توبه (9) آيه 122.
3. علامه مجلسي، بحارالانوار، ج 1، ص 206.
4. بحارالانوار، ج 1، ص 176؛ رساله نمونه، ص 25.
5. رساله عمليه، مساله يازدهم.
6. عروة الوثقي، ج 1، ص 11، مساله 29.
7. شيخ انصاري، اجود التقريرات، ج 1، ص 158.
8. امام خميني، ولايت فقيه، ص 11.



نويسنده:محمود اكبري






برای دادن نظر، باید به صورت رایگان در سایت عضو شوید. [عضویت در سایت]



مشاوره حقوقی رایگان