بسم الله
 
EN

بازدیدها: 1,476

وقتي نفقه خانواده قطع مي شود

  1390/5/27
خلاصه: مرد متاهل بودن با خودش فهرستي بلندبالا از وظيفه مي آورد، فهرستي که در يک طرفش همسر قرار مي گيرد و در طرف ديگرش فرزند و البته حلقه واسط ميان اين دو، محبت و تعهد است که اگر در وجود مرد باشد اين مجموعه را به بهترين شکل سروسامان مي دهد.
مرد متاهل بودن با خودش فهرستي بلندبالا از وظيفه مي آورد، فهرستي که در يک طرفش همسر قرار مي گيرد و در طرف ديگرش فرزند و البته حلقه واسط ميان اين دو، محبت و تعهد است که اگر در وجود مرد باشد اين مجموعه را به بهترين شکل سروسامان مي دهد.
قانون ما تامين مخارج زندگي همسر و فرزندان را به عهده مرد خانه مي داند، يعني او بايد تمام نيازهاي متعارف خانواده را تامين کند و بداند که نفقه همسرش بر مبناي شوونات خانوادگي زن، عرف و عادت ساکنان هر منطقه و وضع مالي تعيين مي شود و زن حق دارد اگر در اين رابطه قصوري از مرد ديد به خاطر کوتاهي در پرداخت نفقه عليه او در دادگاه شکايت کند.
البته اگرچه برخي مردها نسبت به اين مساله ابراز نارضايتي مي کنند و معتقدند در عصر حاضر که بسياري از زنان همپاي مردان کار مي کنند قوانين مربوط به نفقه بايد کمي اصلاح شود، ولي با اين حال قانون واژه هايي چون تمکين و نشوز را به نفع آنان پيش بيني کرده تا در صورت لزوم بتوانند از آنها براي رهايي از پرداخت نفقه استفاده کنند. قوانين امور خانواده مي گويد هرچند به محض جاري شدن عقد ازدواج، شوهر مکلف به پرداخت نفقه است، اما اين نفقه فقط به زناني تعلق مي گيرد که به وظايف همسري عمل کرده، حسن معاشرت داشته و در منزل شوهرانشان ساکن باشند، چون اگر زني اين خصوصيات را نداشته باشد ناشزه شناخته مي شود و نفقه اي به او تعلق نمي گيرد.
البته قانون در اين ميان حقوقي نيز براي زنان قائل شده به طوري که اگرچه مي گويد زن وظيفه دارد در خانه اي که همسر برايش تدارک ديده سکونت کند، اما اگر بودن با شوهر در يک منزل باعث ترس زن از ضرر بدني، مالي يا شرافتي باشد او مي تواند در خانه اي ديگر ساکن شود و تا زماني که اين وضع ادامه داشته باشد نفقه بر عهده شوهر است.
? نفقه فرزندان
در اين ميان وضعيت پرداخت نفقه به فرزندان کاملا متفاوت است و همانند نفقه زن، شروط گوناگون ندارد.
طبق قانون، پرداخت نفقه به فرزندان سن معيني ندارد و تا زماني که فرزندان داراي شغل و درآمد مشخصي نباشند پدر مسوول تامين هزينه هاي زندگي آنان است به طوري که تا وقتي فرزند پسر مشغول تحصيل است و فرزند دختر ازدواج نکرده نفقه شان برعهده پدر است.
در اين ميان در بعضي خانواده ها پدر فوت کرده يا توانايي مالي پرداخت نفقه را ندارد که در اين صورت وظيفه پرداخت نفقه به عهده جد پدري و در صورت نبود پدر و جد پدري يا ناتواني مالي آنها اين وظيفه برعهده مادر قرار مي گيرد و اگر مادر زنده نباشد يا اين کار از توانش خارج باشد پرداخت نفقه به عهده جد مادري قرار مي گيرد.
نکته: وضعيت پرداخت نفقه به فرزندان کاملا متفاوت است و همانند نفقه زن، شروط گوناگون ندارد. طبق قانون، پرداخت نفقه به فرزندان سن معيني ندارد و تا زماني که فرزندان داراي شغل و درآمد مشخصي نباشند پدر مسوول تامين هزينه هاي زندگي آنان است.
البته ممکن است پدر و مادر فرزندي از هم جدا شده باشند و حضانت نيز بر عهده مادر باشد به طوري که پدر در صورتجلسه طلاق منزل مسکوني اش را به مادر و فرزندان منتقل کرده باشد و با اتکا به همين تصميم از پرداخت نفقه امتناع کند که البته قانون براي اين افراد پاسخ دارد و تکليفشان را مشخص کرده است. قانون مي گويد نفقه تنها شامل مسکن نيست و مسائلي چون خوراک، اثاث منزل، لباس، هزينه درمان و... را هم شامل مي شود. ضمن آن که پرداخت نفقه وظيفه قانوني پدر است و مادر ولايتي بر فرزندان ندارد و موضوع حضانت و سرپرستي نيز موضوعي کاملا جدا از ولايت است. اين موضوع شامل حال فرزنداني که به گفته پدر از او اطاعت نمي کنند نيز مي شود چون اگر چه اطاعت نکردن فرزندان از پدر از نظر شرعي حرام است، اما موجب سقوط نفقه نمي شود و همچنان برعهده پدر باقي مي ماند.
? زماني که کار به دادگاه مي کشد
وضعيت زن از لحاظ حقوقي در خانواده اي که نقش مادري و همسري در آن دارد ويژه است يعني برخلاف فرزندان که در صورت متعهد نبودن پدر، راحت تر به نفقه شان مي رسند زن بايد نفقه پرداخت نشده اش را با تنظيم شکايت کيفري يا دادخواست حقوقي مطالبه کند.
در شکايت کيفري، زن شکايت خود را در يک برگ عادي شکايت مي نويسد و به دادگاه ارائه مي دهد و در صورتي که ادعايش ثابت شود مرد به مجازات تعزيري محکوم خواهد شد.
البته ادعاي ترک نفقه از سوي مرد تنها در شرايطي مي تواند به شکل شکايت کيفري پيگيري شود که مربوط به زمان حال باشد به طوري که اگر نفقه پرداخت نشده مربوط به گذشته باشد با ارائه دادخواست حقوقي قابل پيگيري است.
براي ارائه دادخواست حقوقي به دادگاه، زوجه بايد پس از خريد دو نسخه دادخواست، خواسته خود را در آنها قيد کند و چون دعوي نفقه، مالي است به ميزان مبلغ مورد مطالبه، تمبر الصاق و آن را به دادگاه خانواده تقديم کند.
زن همچنين مي تواند در دادخواست خود هزينه دادرسي را هم مطالبه کند. اگر دادخواست زن به نتيجه رسيد که او به نفقه هايي که طلب دارد خواهد رسيد، اما اگر مرد توانايي پرداخت نداشته باشد يا نتوان به هيچ طريقي او را مجبور به پرداخت کرد يا مالي هم از او به دست نيايد که بتوان با استفاده از آن نفقه زن را پرداخت کرد، زن مي تواند دادخواست طلاق را تنظيم کند.
نويسنده:مريم خباز





برای دادن نظر، باید به صورت رایگان در سایت عضو شوید. [عضویت در سایت]



مشاوره حقوقی رایگان