بسم الله
 
EN

بازدیدها: 2,413

شرايط ضمن عقد

  1390/2/8
خلاصه: اکثر اوقات براي مردم اين سؤال پيش مي‌آيد که شرايط دوازده‌گانه مندرج در قباله ازدواج چيست و چه مفهومي دارد؟ آيا اين شرايط قابل اعمال است؟ ضمانت اجراي آن چيست؟ آيا محاکم به اين شرايط توجه مي‌کنند؟ آيا اگر آقايان حاضر به امضاي اين شرايط نشوند، حقي از بانوان پايمال مي‌شود؟ جهت روشن شدن هرچه بيشتر اين موضوع شرايط مزبور را عيناً عنوان کرده و هر يک از آنها توضيح داده مي‌شود تا به هر شبهه‌اي در اين خصوص پاسخ داده شود. تذکر: سردفتر ازدواج وظيفه دارد که شرايط مندرج در قباله را مورد به مورد به دو طرف تفهيم کند چرا که شرطي معتبر است که مورد توافق زن و مرد قرار گيرد و به امضاي هر دوي آنها رسيده باشد
اکثر اوقات براي مردم اين سؤال پيش مي‌آيد که شرايط دوازده‌گانه مندرج در قباله ازدواج چيست و چه مفهومي دارد؟ آيا اين شرايط قابل اعمال است؟ ضمانت اجراي آن چيست؟ آيا محاکم به اين شرايط توجه مي‌کنند؟ آيا اگر آقايان حاضر به امضاي اين شرايط نشوند، حقي از بانوان پايمال مي‌شود؟ جهت روشن شدن هرچه بيشتر اين موضوع شرايط مزبور را عيناً عنوان کرده و هر يک از آنها توضيح داده مي‌شود تا به هر شبهه‌اي در اين خصوص پاسخ داده شود.
تذکر: سردفتر ازدواج وظيفه دارد که شرايط مندرج در قباله را مورد به مورد به دو طرف تفهيم کند چرا که شرطي معتبر است که مورد توافق زن و مرد قرار گيرد و به امضاي هر دوي آنها رسيده باشد.
شرايط ضمن عقد يا عقد خارج لازم
الف) ضمن (عقد نکاح/خارج لازم) زوج شرط کرد هرگاه طلاق بنا به درخواست زوجه نباشد و طبق تشخيص دادگاه تقاضاي طلاق ناشي از تخلف زن از وظايف همسري يا سوء اخلاق و رفتار وي نبود، زوج موظف است تا نصف دارايي موجود خود را که در ايام زناشويي با او به دست آورده يا معادل آن را طبق نظر دادگاه بلاعوض به زوجه منتقل کند.توضيح: اين بند بدين معنا است که مرد بعد از طلاق بايد نصف دارايي خود که بعد از شروع زندگي به دست آورده است به نام زن کند، مشروط بر اينکه:
1) طلاق به درخواست مرد باشد.
2 ) زن مطيع همسر خود باشد و اخلاق و رفتار نامتناسب با وي نداشته باشد و همچنين از او تمکين کند.
ب) ضمن (عقدنکاح/خارج لازم) زوج به زوجه وکالت بلاعزل با حق توکيل غير داد که در موارد مشروحه زير با رجوع به دادگاه و اخذ مجوز از دادگاه پس از انتخاب نوع طلاق خود را مطلقه کند و نيز به زوجه وکالت بلاعزل با حق توکيل غير داد تا در صورت بذل از طرف او قبول کند.
ـ توضيح: اين بند بيانگر اين مطلب است که زن در صورت تحقق شرايط زير از ناحيه مرد وکيل است خودش شخصاً يا با انتخاب فرد ديگري به عنوان وکيل، به دادگاه مراجعه کند و پس از اثبات مدعا درخواست طلاق کند.
سردفتر ازدواج وظيفه دارد که شرايط مندرج در قباله را مورد به مورد به دو طرف تفهيم کند چرا که شرطي معتبر است که مورد توافق زن و مرد قرار گيرد و به امضاي هر دوي آنها رسيده باشد.مواردي که زن مي‌تواند از دادگاه تقاضاي صدور طلاق کند به شرح زير است:
1) استنکاف شوهر از دادن نفقه زن به مدت شش ماه به هر عنوان و عدم الزام او به تأديه نفقه و همچنين در موردي که اجبار شوهر هم ممکن نباشد. توضيح: عدم پرداخت خرجي زن و انجام ساير حقوق واجب زن به مدت شش ماه.
2) سوء رفتار يا سوء معاشرت زوج به حدي که ادامه زندگي را براي زوجه غير قابل تحمل کند. توضيح: بدرفتاري غيرقابل تحمل مرد با زن و فرزندان.
3)ابتلاي زوج به امراض صعب العلاج به نحوي که دوام زناشويي براي زوجه مخاطره آميز باشد.توضيح: بيماري خطرناک غيرقابل درمان مرد در حدي که سلامت زن را به خطر اندازد.
4) جنون زوج در مواردي که فسخ نکاح شرعاً ممکن نباشد.
توضيح: ديوانه بودن مرد در زماني که امکان فسخ نباشد.
5) عدم رعايت دستور دادگاه در مورد منع اشتغال زوج به شغلي که طبق نظر دادگاه صالح منافي با مصالح خانوادگي و حيثيت زوجه باشد.
توضيح: اشتغال مرد به کاري که به حيثيت و آبروي زن و مصالح خانوادگي او لطمه مي‌زند.
6) محکوميت شوهر به حکم قطعي به مجازات پنج سال حبس يا بيشتر يا به جزاي نقدي که بر اثر عجز از پرداخت منجر به پنج سال بازداشت شود يا به حبس و جزاي نقدي که مجموعاً منتهي به پنج سال بازداشت يا بيشتر شود و حکم مجازات در حال اجرا باشد.
توضيح: محکوميت به حبس در حال اجرا از پنج سال به بالا (در زندان بسر بردن مرد به عنوان محکوميت در حال اجرا از پنج سال به بالا)
7) ابتلاي زوج به هرگونه اعتياد مضري که به تشخيص دادگاه به اساس زندگي خانوادگي خللي وارد آورد و ادامه زندگي براي زوجه دشوار باشد.توضيح: اعتيادي که به اساس خانوادگي ضرر بزند مانند اعتيادي که منجر به بيکاري مرد، فروش اثاثيه منزل و وارد کردن ضرر به سلامت جسمي و روحي زن و فرزند شود.
8) زوج زندگي خانوادگي را بدون عذر موجه ترک کند. تشخيص ترک زندگي خانوادگي (تشخيص عذر موجه با دادگاه است) يا اينکه زوج شش ماه متوالي بدون عذر موجه از نظر دادگاه غيبت کند.توضيح: ترک بدون علت خانواده يا غيبت يکسره شش ماهه بدون دليل موجه.
9) محکوميت قطعي زوج در اثر ارتکاب به جرم و اجراي هرگونه مجازات اعم از حد و تعزير در اثر ارتکاب به جرمي که مغاير با حيثيت خانوادگي و شئون زن باشد.
تشخيص اينکه مجازات مغاير با حيثيت و شئون خانوادگي است با توجه به وضع و موقعيت زن و عرف و موازين ديگر با دادگاه است.
از جمله مواردي که زن مي‌تواند از دادگاه تقاضاي طلاق کند، محکوميت قطعي زوج در اثر ارتکاب به جرم و اجراي هرگونه مجازات اعم از حد و تعزير در اثر ارتکاب به جرمي که مغاير با حيثيت و شئون خانوادگي با توجه به وضع و موقعيت زن و عرف و موازين ديگر با دادگاه است.
ـ توضيح: اجراي هر نوع مجازاتي که آبرو و موقعيت زن را به خطر اندازد.
10) در صورتي که پس از گذشت پنج سال زوجه از شوهر خود به جهت عقيم بودن و يا عوارض جسمي ديگر، صاحب فرزند نشود.
ـ توضيح: بچه دار نشدن مرد پس از پنج سال.
11) در صورتي که زوج مفقودالاثر شود و ظرف شش ماه پس از مراجعه زوجه به دادگاه پيدا نشود.توضيح: غيبت طولاني شوهر.
12) زوج همسر ديگري بدون رضايت زوجه اختيار کند يا به تشخيص دادگاه نسبت به همسران خود اجراي عدالت نکند.
ـ توضيح: ازدواج مجدد مرد بدون اجازه همسر
توضيح: زن علاوه بر موارد فوق در صورت موافقت شوهر، مي‌تواند مواردي مانند موارد زير را در قباله بگنجاند:
? ساير شرايط:
1) حق سکني: که اختيار تعيين محل سکونت را به زن واگذار مي‌کند.
2) حق تحصيل
3) حق اشتغال و...
ـ يادآوري:در صورتي که صداق (مهريه) زن ملک غير منقول باشد بايد ملک مزبور مطابق مقررات در دفاتر اسناد رسمي به ثبت برسد.
بعد از ثبت در دفتر اسناد رسمي شماره دفتر و تاريخ ثبت به وسيله سر دفتر و نماينده دفتر اسناد رسمي بايد در اين صفحه قيد و امضا شود.
? کاربرد شرايط دوازده‌گانه مندرج در قباله ازدواج
ـ سؤال: آيا صرف عمل نکردن مرد به هر يک از اين شرايط مي‌تواند دليلي براي زن محسوب شود تا بر مبناي آن درخواست طلاق کند؟ آيا زن به راحتي مي‌تواند طلاق بگيرد؟ يا اينکه کليه مراحل قانوني طلاق را بايد مانند ساير موارد عادي طي کند؟
ـ پاسخ: با تحقق يکي از شرايط دوازده‌گانه و اثبات آن در دادگاه زن مي‌تواند با استفاده از وکالت ضمن عقد با مراجعه به دادگاه خانواده و طي تشريفات قانوني از جمله داوري و قطعيت آن نسبت به اجراي طلاق اقدام کند.در پايان هر بند از قباله، زن و مرد خواهان ازدواج، مندرجات موجود در آن بند را امضا مي‌کنند.

اداره آموزش‌هاي مردمي معاونت آموزش قوه قضائيه پي‌نوشت: 1- عقد نکاح: عقد لازم براي ازدواج زن و شوهر 2- عقدخارج لازم: شرايطي که در کنار يک عقد لازم گنجانده مي‌شود و لازم الاجرا است. 3- تمکين: وظايف همسري در اصطلاح حقوقي، تمکين ناميده مي‌شود که شامل دو مورد است: تمکين به معناي خاص: روابط زناشويي تمکين به معناي عام: اطاعت از شوهر و... 4- استنکاف: خودداري 5- عدم امکان الزام مرد به تأديه نفقه: امکان اجبار او به پرداخت نفقه وجود نداشته باشد. 6- عدم امکان به اجبار مرد به ايفاي حقوق زن: امکان اجبار او به پرداخت حقوق زن وجود نداشته باشد. 7- صداق زن ملک غير منقول باشد: مهريه زن ملک غير قابل انتقال باشد.

منبع: روزنامه ايران





برای دادن نظر، باید به صورت رایگان در سایت عضو شوید. [عضویت در سایت]



مشاوره حقوقی رایگان