بسم الله
 
EN

بازدیدها: 899

جرم و مجرمين سياسي در حقوق بين الملل اسلام-قسمت چهارم

  1390/11/24
خلاصه: جرم و مجرمين سياسي در حقوق بين الملل اسلام-قسمت چهارم
فصل پنجم : بررسي جرم سياسي در حقوق بين الملل اسلام

اين جرم را در برخي کشورها و کشور ايران تا حدودي مختصر ، بحث و تفسير کرديم. حال اين جرم را در عرصه ي حقوق اسلام و کشورهاي اسلامي بررسي و تفسير مي نماييم .

الف ) جرم سياسي در لايحه ي پيشنهادي کميسيون حقوق بشر اسلامي :

کميسيون حقوق بشر اسلامي اين لايحه را در ماده اول خود اين گونه تعريف کرده است : (( فعل و ترک فعلي که مطابق قوانين موضوعه قابل مجازات است هر گاه با انگيزه ي سياسي عليه نظام سياسي مستقر و حاکميت دولت و مديريت سياسي کشور و مصالح نظام جمهوري اسلامي يا حقوق سياسي اجتماعي و فرهنگي شهروندان و آزادي هاي قانوني آنان ارتکاب يابد جرم سياسي به شمار مي آيد مشروط بر اينکه مقصود از ارتکاب آن نفع شخصي نباشد .

الف ) فعل .

ب ) ترک فعل .

ج ) قائل مجازات بودن آن فعل يا ترک فعل مطابق قانون موضوعه .

د ) انگيزه ي سياسي .

ه ) وجود انگيزه عليه نظام سياسي مستقر ، حاکميت دولت ، مديريت سياسي ، حقوق سياسي اجتماعي فرهنگي شهروندان .

و ) ارتکاب جرم براي نفع شخصي .

اين پيشنويسي در لوايح و تصميماتي که گرفته شده مشخص شد که جرم سياسي را فردي مي داند و هم قابل تعقيب که فرقي ندارد عضو گروهي باشد يا نه . نکته ي حائز اهميت در اين بحث اين است که حقوق سياسي و اجتماعي شهروندان بسيار است و اگر کسي عليه آنان اقدام کند به طور يقين در بسياري از موارد مشمول جرم سياسي نمي شود .

ب ) جرم سياسي در حقوق و متون اسلامي :

جرم سياسي در متون اسلامي با عنوان بغي آورده شده است . بغي به معناي عدول از حق است و همچنين به معناي رغبت پيدا کردن و بسيار باريدن است.

جرم سياسي در متون ديني و کتب اسلامي در معناي ظلم و تجاوز به کار رفته است از جمله در قرآن در آيات شريفه ي (( سوره يونس آيه 23 12))[12] و (( سوره قصص آيه ي 76 13))[13] و (( سوره حجرات آيه ي 9 14))[14] آمده است. فقهاي شيعه و سني عنوان جرم سياسي را به معناي خروج بر امام عادل معرفي کرده اند . ((احمد بن حجر عسقلاني در کتاب خود به نام بلوغ المرام من الدله الاحکام صفحه 221 حديثي از پيامبر نقل مي کند که راوي اين حديث ام سلمه است . ام سلمه مي گويد : پيامبر درباره عمار ياسر فرموده : (( تقتل عمار الفيه الباغيه )) يعني عمار رافيه باغيه به قتل مي رسانند . سپس مي گويد : اين روايت را مسلم روايت کرده است15 )). [15] شايد برخي از افراد يا حقوقدانان اين انديشه را داشته باشند که در اسلام عنواني با نام مجرم سياسي و جرم سياسي نداريم اما در متون اسلامي جرايم عادي از جرايم غير عادي کاملا تميز و تفکيک شده اند. انگيزه در جرم سياسي با انگيزه در جرم عادي متفاوت است. در جرم سياسي انگيزه سياسي لازم است در جرم عادي انگيزه سياسي لازم نيست . به نمونه هاي ديگر تعريف جرم سياسي در اسلام و متون فقهي توجه کنيد : مرجوم طوسي (ره):((باغي کسي است که بر امام عادل خروج کند و از پرداخت حقي که اداي آن بر امام واجب است امتناع کند16)) .[16] محقق حلي(ره):((باغي کسي است که از امام عادل خروج کرد و با او بجنگيد)). انس ابن ادريس(ره):((هر کس بر امام عادل خروج کند و بيعتش با او بشکند و در احکام و شرعيات با او مخالفت کند باغي محسوب مي شود17))[17] فقيه عاليقدر شيخ جعفر کاشف الغطا در کتاب کشف الغطا مي فرمايد:((هر کسي که عليه امام معصوم(ع) و يا نايب خاص و يا نايب عام او خروج کند و از فرمان او سرپيچي کند و امر او را اطاعت نکند و نهي او را ترک نمايد و با او از راه ترک و يا خمس مخالفت ورزد و يا حقوق شرعي او را ندهد بايد با او جنگيد18)).[18] به نظر مي رسد جامع ترين تعريف در حقوق اسلامي در مورد عنوان جرم سياسي اين باشد که:((جرم سياسي عملي است که گروهي مسلمان که تشکيلات قوي و نيرومندي به دست آورده اند و از فرمان و اطاعت ولي امر مسلمين در اثر شبهاتي بي اساس که براي آنان به وجود آمده خارج گرديده اند، با قصد و اختيار انجام دهند خواه آن عمل از راه افساد في الارض و محاربه و يا از راه جاسوسي براي دول اجنبي و يا از راه جنگ مسلحانه با حکومت اسلامي و يا امور ديگر صورت گيرد19)).[19]




نويسنده:فرشته شادمان پور





برای دادن نظر، باید به صورت رایگان در سایت عضو شوید. [عضویت در سایت]



مشاوره حقوقی رایگان