بسم الله
 
EN

بازدیدها: 1,149

يک پرونده(48):شرايط تحقق خيار غبن

  1390/7/30
خلاصه: يک پرونده(48):شرايط تحقق خيار غبن
خيار غبن در چه شرايطي تحقق مي يابد و در چه صورت فعل يا عملي را مي توان مشمول آن دانست و به غبن بودن عمل يک فرد در يک معامله يا در يک رابطه تجاري رأي داد. آن چه مي آيد خلاصه پرونده اي است که اين موضوع در آن طرح و بررسي شده و در آن به روشني، شرايط غبن آمده است.

1- رأي شماره 2099-2098 مورخ سوم آذر80 شعبه 807 دادگاه عمومي تهران:

خواسته آقاي (ح.م) به طرفيت آقايان 1- (ع.ش) 2- (م.ص) الزام خواندگان به انتقال سند رسمي ششدانگ يکباب خانه پلاک ثبتي...بخش 7 تهران مي باشد که با لحاظ مندرجات مبايعه نامه عادي مورخ پانزدهم بهمن72 و وکالت نامه مضبوط پرونده که خوانده رديف دوم به وکالت از خوانده رديف اول ملک را به خواهان معامله نموده و با عنايت به پاسخ استعلام ثبتي مضبوط در پرونده و احراز مالکيت آقاي ( ع.ش) نسبت به ملک اعياني مورد معامله و نظر به دريافت قسمتي از ثمن معامله و اقرار خوانده بوقوع بيع و تائيد صحت مندرجات سند عادي بنا به مراتب فوق با توجه به مقررات ماده 15 قاون مدني و ماده 219 و 225 آن قانون و اينکه در عرف معاملات تنظيم سند رسمي امري متعارف بوده و با عنايت به ماده 46و47 قانون ثبت تکليف قانوني نيز مي باشد و دعوي خواهان ثابت و وارد است لذا به استناد مواد مرقوم حکم بر محکوميت و الزام خواندگان فوق الذکر به حضور در يکي از دفاتر رسمي و تنظيم سند رسمي پلاک ثبتي... بخش هفت تهران بنام خواهان صادر و اعلام مي گردد.

اما در خصوص دادخواست تقابل خواهان آقاي (م.ص) بطرفيت آقاي (ح.م ) بخواسته صدور جکم بر فسخ قولنامه عادي مورخ پانزدهم بهمن72 به لحاظ خيار غبن نظر به اينکه برابر ماده 425 قانون مدني خيار غبن بعد از علم به آن فوري است در حالي که وفق محتويات پرونده معامله در مورخ پانزدهم بهمن72 منعقد گرديده و خواهان بعد از حدود 6 سال مبادرت به طرح دادخواست خود اقدام نموده لذا پس از گذشتن چندين سال از تاريخ وقوع معامله تا تاريخ تقديم دادخواست ادعاي خيار غبن فاقد محمل قانوني بوده لذا قرار رد دعوي خواهان صادر و اعلام مي گردد رأي صادره حضوري و ظرف 20 روز پس از ابلاغ قابل اعتراض و تجديد نظر خواهي دردادگاه تجديدنظر استان تهران مي باشد.

2- رأي شماره 47- بيست و هفتم فروردين82 شعبه 12 دادگاه تجديدنظر استان تهران:

در غبن که معناي لغوي آن خدعه و فريب مي باشد علاوه بر آگاه نبودن فروشنده از بهاي واقعي در بازار اطلاع خريدار از آن و فاحش بودن غبن نيز از جمله شرايط آن مي باشد:

در خصوص تجديدنظر خواهي آقاي (م.ص) با وکالت آقاي (م.ق) به طرفيت آقاي (ح.م) دادنامه شماره 2099 و 2098 مورخ سي ام آذر80 صادره از شعبه 807 دادگاه عمومي تهران که به موجب آن تجديدنظر خواه به تنظمي سند رسمي پلاک ثبتي... بخش 7 تهران بنام تجديدنظر خوانده محکوم و نسبت به دعوي متقابل تجديدنظر خواه به طرفيت تجديدنظر خوانده به خواسته صدور حکم به فسخ قولنامه عادي پانزدهم بهمن72 به دليل عدم احراز و اثبات غبن قرار رد دعوي صادر شده است توجها به محتويات پرونده و لايحه اعتراضيه و استماع مدافعات طرفين در اين مرحله از دادرسي تجديدنظر خواهي وارد نمي باشد.

زيرا صرفنظر از استدلال دادگاه نخسيتن اصولا شرايط تحقق غبن فراهم نيست.

در غبن که معناي لغوي آن خدعه و فريب مي باشد علاوه بر آگاه نبودن فروشنده از بهاي واقعي در بازار اطلاع خريدار از آن و فاحش بودن غبن نيز از جمله شرايط آن مي باشد و اما در معامله مورخ پانزدهم بهمن72 اولا به دلالت اظهارات آقاي (ا.ک) ( نويسنده متن قولنامه) آقاي (م.ص) از قيمت بازار مطلع بوده است.

شاهد ياد شده چنين اظهارداشته است: قولنامه فيمابين آقاي (ح.م) و (م.ص) را خودم تنظيم نموده ام. هنگام تنظيم قولنامه آقاي (م.ص) قولنامه اي را به من نشان داد و گفت با شخص ديگري همين معامله را به مبلغ چهار ميليون و دويست و پنجاه هزار تومان انجام داده اما او حاضر به خريد نشده... (صفحه 60 پرونده). ثانيا ملاک ارزش واقعي مبيع قيمت رايج بازار است و قيمت تعيين شده از سوي هيأت کارشناس که فقط ناشر به بهاي واقعي ملک بوده نمي تواند مؤيد غبن باشد.

زيرا اگر به قيمت پنج ميليون و دويست هزار تومان که نظر هيأت کارشناسي بوده مشتري براي ملک پيدا مي شد فروشنده هيچ وقت حاضر نمي شد آن را به بهاي مندرج در قرار داد که آگاهانه بوده معامله نمايد.

علاوه بر آن کارشناس اوليه نيز قيمت مبيع را 45ميليون ريال برآورد نموده که همين نظر نيز مبين متعارف بودن ثمن مورد توافق داشته و دلالتي بر تحقق غبن فاحش ندارد. از اينرو بنظر دادگاه تحقق غبن فاحش ثابت نيست و نظريه هيأت کارشناس به نحوي که مقرر گرديد نمي تواند در اصل لزوم بيع (ماده 457 قانون مدني) تزلزل ايجاد نمايد.

فلذا دادگاه مستندا به ماده 358 قانون آيين دادرسي مدني و صرفنظر از استدلال مندرج در رأي معترض عنه نتيجتا دادنامه تجديد نظر خواسته را تائيد مي نمايد. رأي صادره قطعي است.





برای دادن نظر، باید به صورت رایگان در سایت عضو شوید. [عضویت در سایت]



مشاوره حقوقی رایگان