بسم الله
 
EN

بازدیدها: 1,281

نگاه قوانين بين المللي به مساله اقليتها-قسمت اول

  1390/7/21
خلاصه: نگاه قوانين بين المللي به مساله اقليتها-قسمت اول فهرست مطالب: مقدمه فصل اول: تعاريف گوناگون و مفهوم اقليت فصل دوم : قوم واقليتهي قومي ونژادي، مذهبي فصل سوم : پيشينه تاريخي مسأله اقليتها فصل چهارم : اصول و مباني مسأله اقليتها در حقوق بين الملل فصل پنجم : تساوي حقوق اقليت با اکثريت از نظر حقوق بين الملل فصل ششم : خشونت نسبت به اقليت ها فصل هفتم : دفاع از اقليت ها توسط سازمان‌هاي بين‌المللي نتيجه گيري منابع
مقدمه
توجه به حقوق اقليت ها از دغدغه هي ديرين جنبش حقوق بشر بوده است، آنچه که مسلم است اولا حقوق بشر وجود دارد ،ثانيا دولتها از سه منظر خود را به رعايت قوانين حقوق بشر ملزم مي دانند :
الف) بري حفظ تداوم سياسي و مشروعيت داخلي
ب ) بري انجام تعهداتي که به واسـطه حـقـوق داخـلي و عمدتا قانون اساسي به عهده دولتهاست.
ج ) بري انجام تعهداتيکه به واسـطه الزامات حـقـوق بين الملل دولتهاپذيرفته اند.
اين امر همان مفـهـوم « نهادينه کردن قدرت از طريق حقوق » است که باعث مي شود الزامات حقوقي يک کشور منجر به نهادينه شدن قدرت و محدوديت هايي بـاشد که بر اقدامات فرا قانوني دولتهاتسري مي يابد. و يا «خودمحدودسازي ارادي » با توجه به حقوق بين الملل ، به منزله تعهداتي که يک دولت دربرابر ساير دولتها و جامعه بين المللي به عهده مي گيرد و در نتيجه حاکميت خود را محدود ميسازد. در عرصه حقوق بين الملل نيز، که امروزه بيشتر به سوي آن ميرود که افراد را مستقيماً جزء موضوعات خود بداند ( به ويژه در موضوعات مربوط به حقوق بشر )، مي توان ادعا کرد که لزوم رعايت حقوق بشر از سوي دولتها به عنوان يک اصل در حقوق بين الملل خودنمايي مي کند. البته در اين ميان نبايد معاهدات بين المللي را فراموش کرد .
از مجموع ويژگيهي مسائل حقوق بشر، تنوع مباحث وتکثر مصاديق آن است که در جنبه هي گوناگوني متبلور مي شود. دولتها از جنبه هي گوناگون ناچارند بنا به الزامات داخلي وبين المللي نسبت به رعيت حقوق تمامي شهروندان ،علي الخصوص گروههي مختلف انساني که بنا به جهات خاص مستلزم توجه ويژه هستند از قبيل کودکان، زنان ، کارگران واقليتهي مذهبي، سياسي، قومي ونژادي نسبت به رعيت دقيق موازين حقوق بشري مبادرت نميند ودرصورت نقض اساسي هريک از ين موارد، دولتها در عرصه هي گوناگون داخلي، منطقه ي ويا بين المللي مواجه با چالش ودرگيري ميگردند.
حقوق بشر وحقوق اقليتها ازجمله موضوعات اختلاف برانگيزي است که امروزه به عنوان يک مقوله مهم از چند منظر ،دولتها مجامع بين المللي واقليتها را به تعامل ودر عين حال به چالش کشانده است.
امروزه توجه به اقليت‌ها از دو جهت مورد توجه قرار گرفته است.
1- از جهت رعايت حقوق انساني و عدم تبعيض در برخورداري از حقوق و آزادي‌هاي اساسي و مشروع 2- حق برخورداري و حفظ هويت قومي، مذهبي و زباني مورد نظر خود.
اهميت روز افزون وفزينده حقوق بشر وتدوين ميثاقهي مختلف به گونه ي فراگير باعث شده است تا دولتها ناچار به رعيت دقيق ين موازين الزام آور باشند.

فصل اول: تعاريف گوناگون و مفهوم اقليت

الف ) تعاريف گوناگون اقليت
در مورد تعريف اقليت، ديدگاههي گوناگوني وجود دارددر مورد اصطلاح اقليت تعريف واحدي وجود ندارد که مورد توافق تمامي دانشمندان و نهادهاي بين المللي باشد و تلاشهاي زيادي از سوي سازمان ملل متحد و نهادهاي تخصصي آن جهت ارائه تعريف دقيق و کاملي از اقليت صورت گرفته است ولي موفقيتي حاصل نگرديده است.
در يادداشتي که از طرف دبير کل سازمان ملل متحد در تاريخ 27 دسامبر 1949 نوشته شده آمده است که :
«« با آنکه از نقطه نظر علمي ، به دشوراي مي توان تعريف واقعاً دقيقي از اصطلاح اقليت ارائه دارد.... ولي در واقع اصطلاح اقليت امروزه غالباً به مفهوم محدودتري بکار مي رود ، اکنون مرسوم است که از اين اصطلاح عمدتاً براي دسته بخصوصي از اجتماع ( خاصي ) استفاده مي شود که از گروه برتري که در کشور زندگي مي کنند متمايز شده اند »
اما در قلمرو علوم سياسي به اجتماعاتي اشاره شده است که داراي بعضي علائم مشخصه ( قومي ، زباني ، فرهنگي ، ديني و غيره ) هستند.
در تعريف ديگري که از طرف کميسيون فرعي سازمان ملل در باره اقليتها بيان شده آمده است که :« ... گروهي که از لحاظ کميت کمتر از باقي جمعيت يک کشور در وضعيتي غير حاکم هستند ، که اعضاي آن ( اتباع دولت ) از نقطه نظر قومي ، ديني يا زباني داراي ويژگيهائي مي باشند که با باقي جمعيت متفاوتند ، و خصوصاً و بصورت مستمر داراي نوعي احساس همبستگي اندکه با آن فرهنگ ، سنتها ، دين و زبانشان پاسداري مي کنند. »(2)
همچنين درباره اقليت در دائره المعارف بريتانيکا 2004 ( Britannica 2004) تعاريف مختلفي ارائه شده است.
از جمله اين تعاريف عبارتند از :
« يک گروه محدودي که از لحاظ نژادي ، فرهنگي و قومي با گروه اکثريت حاکم زندگي مي کنند.
در تعريف ديگري از اقليت در بريتانيکا آمده است.
اصطلاح اقليت که در علوم سياسي و اجتماعي استفاده ميشود عبارتست از يک گروه کمتري از افراد جامعه که بالاجبار با گروه اکثريت در يک جامعه اي زندگي مي کنند،اين گروه اقليت معمولاً زياد درگير مسائل اجتماعي نيستند و همچنين از امتيازات مساوي با اکثريت جامعه برخوردار نمي گردند. مضافاً اينکه گروه اقليت جامعه از لحاظ قدرت سياسي ضعيف تر از گروه اکثريت جامعه مي باشند.
پاتريک ترنبري نويسنده کتاب ارزشمند حقوق بين الملل و حقوق اقليتها، اقليت را گروهي مي‎داند که در حاکميت شرکت نداشته و از نظر تعداد ،کمتر از بقيه جمعيت کشور باشند، در عين حال اعضي آن تبعه آن کشور هستند و ويژگيهي متفاوت قومي، مذهبي يا زباني با سير جمعيت کشور دارند و داري نوعي حس وحدت منافع و همبستگي در جهت حفظ فرهنگ آداب و رسوم مذهب يا زبان خود هستند .
در يک تعريف ديگر آمده است: اقليت داراي ويژگي‌هاي خاص خود بوده و اگر گروهي از نظر قومي، ملي، مذهبي و يا زباني با گروه‌هاي حاکم متفاوت باشند،اقليت ناميده مي‌شوند.
اقليت به گروهي از اتباع يک کشور که از نظر ملي، مذهبي، نژادي، زباني از ديگر گروه‌هاي مردم متفاوت بوده و از نظر تعداد کمتر و قدرت حکومت را در دست ندارند گفته مي‌شود.
در يک تعريف ديگراز اقليت در کتاب فرهنگ علوم سياسي آمده است :" اقليت در حقوق بين الملل به گروهي از مردم اطلاق مي شود که داري نژاد ،فرهنگ،سنن يا مذهب جداگانه ي غير از فرهنگ و مذهب کشوري هستند که در آن زندگي مي نميند . حقوق ومزيي اجتماعي ،اقتصادي وسياسي اقليتها معمولا در قوانين اساسي کشورها ذکر مي شود .در کشورهائي که معمولا سياست تبعيض نژادي را دنبال ميکنند ،مساله اقليتها يک مشکل عمده داخلي را تشکيل داده وگاه جنبه بين المللي مي يابد."
در مورد تعريف اقليت دشنه معتقد است:
" اقليت گروهي از شهروندان کشور هستند که به لحاظ عددي بخش کمتر جمعيت کشور را تشکيل ميدهند و در حاکميت کشور شرکت ندارند و داري خصوصيات قومي مذهبي يا زباني متفاوت از اکثريت افراد جامعه بوده و نوعي حس همبستگي در آنها وجود دارد که از اراده جمعي بري بقاء نشات مي گيرد و هدف انها دستيابي به مساوات و برابري حقيقي و حقوقي با اکثريت مردم ميباشد".




نويسندگان:غلامرضا مدنيان و دکتر حسين آل کجباف-وکلاي پايه يک دادگستري و مدرسين دانشگاه





برای دادن نظر، باید به صورت رایگان در سایت عضو شوید. [عضویت در سایت]



مشاوره حقوقی رایگان